فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رویش درختان از جمله راش از شرایط اقلیمی ‌و محیطی تأثیر می‌پذیرد،  گونه راش (Fagus orientalis) در جنگلهای شمال ایران گسترش دارد. در شیب شمالی البرز و در منتهی‌الیه شرقی جنگلهای خزری دارمرز در قسمت بالایی به جنگلهای اوری (Quercus macranthera) می‌رسد. به‌رغم اینکه گونه‌های راش و بلند‌مازو (Quercus castaneifolia) از نظر رویشگاهی و ترجیح عوامل محیطی با یکدیگر تفاوتهایی دارند، اما چون تحت شرایط تقریباً یکسان حاکم بر منطقه قرار دارند، می‌توانند در حوضه‌های مختلف مورد بررسی قرار گیرند. در این تحقیق ارتفاع و حجم گونه‌های راش و بلند مازو در مراحل مختلف رشد به‌عنوان وضعیت تولید چوب آنها و واکنش آنها نسبت به میزان بارش، دما، تبخیر، طول و عرض جغرافیایی، ارتفاع از سطح دریا و نسبت سطح جنگل به سطح کل حوضه از آستارا تا گلستان مورد بررسی قرار گرفت. به‌منظور تشخیص همبستگی داده‌ها و تعیین همبستگی آماری آنها، مجموعه داده‌ها براساس تفکیک خوشه‌ای با بکارگیری نرم‌افزار آماری spss انجام گردید. نتایج حاصل نشان ‌داد که (متوسط) ارتفاع از سطح دریای عرصه جنگلی با افزایش (متوسط) طول جغرافیایی به‌طور معنی‌دار افزایش می‌یابد، در صورتی که میزان آن با افزایش عرض جغرافیایی کاهش ‌یافت. درمورد میزان نسبت سطح جنگل به سطح کل حوضه، با افزایش طول و عرض جغرافیایی این نسبت کاهش می‌یابد. تمام حالات خوشه‌ها با گروه‌های مختلف (گروه یک داده‌ها شامل: حجم و ارتفاع راش، حجم و ارتفاع بلند مازو، میزان بارش، سطح جنگل به سطح کل حوضه، و میزان دما) داده‌ها نشان ‌داد که تولید چوب و رویش درختان راش و بلندمازو در وهله اول تحت تأثیر اولیّه بارش، نسبت سطح جنگل به سطح کل حوضه و دما می‌باشد و بعد تحت تأثیر طول جغرافیایی، عرض جغرافیایی و نهایتاً تبخیر است. البّته میزان معنی‌دار بودن ارتباطات آماری داده‌ها مطابق با ارتباط آماری پیرسون در سطح 01/0 و 05/0 است.