بررسی تطبیقی روند دموکراسی سازی در ایران و عربستان
نویسندگان
1 عضو هیئت علمی گروه جامعهشناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز
2 دانشجوی دکتری جامعهشناسی سیاسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز
doi
10.30479/psiw.2024.19474.3278چکیده
هدف: دموکراسی سازی فرایندی است که راه گریزناپذیر ملل مختلف جهت نیل به توسعه همه جانبه بازتوزیع عادلانه درآمد و دارایی ها بین اکثریت شهروندان یک جامعه دانسته می شود. فرضیه پژوهش رابطه بین وجود نابرابری بینگروهی در جامعه و دموکراسی سازی (یا شکل گیری جنبشهای دموکراسی خواهانه) بود. روش شناسی: در این پژوهش تلاش کردیم با رویکردی توصیفی-تحلیلی و با استناد به آمارها و تحلیلهای مختلف به روند دموکراسی سازی در دو کشور ایران و عربستان بپردازیم. یافته ها: در ابتدا به این یافته رسیدیم که نوع نظام سیاسی این دو کشور از نوع دموکراسی فاصله دارد. بعلاوه، جنبشهای دموکراسی خواهانه در ایران با فراز و نشیبهایی همراه بوده است؛ درحالی که در عربستان جنبشهای دموکراسی خواهانه و یا حتی اجتماعی با ماهیت براندازانه ای در این کشور رخ نداده و در کوتاه مدت و میان مدت غیربرانداز هستند. یافته دیگر این بود که براساس پژوهشها و آمارهای مختلف، جامعه ایران از وجود نابرابریهای بین گروهی رنج میبرد. نتیجه گیری: می توان مبتنی بر چارچوب نظری این پژوهش (نظریه اقتصادی عجماوغلو و رابینسون) استدلال کرد جنبشهای دموکراسی خواهانه در ایران، پاسخی در جهت رفع نابرابریهای اجتماعی-اقتصادی مختلف در جامعه هستند. در مقابل در جامعه عربستان با وجود حاکم بودن یک سیستم پادشاهی و سلطنتی بر این کشور و در عین حال مبتنی بر آمارهای مختلف مبنی بر رشد و رفاه اقتصادی و توزیع تا حدودی عادلانه ثروت و داراییها بین شهروندان (اکثریت) این جامعه از وجود جنبشهای دموکراسی خواهانه و رادیکال در این کشور خبری نیست.