شبکه های اجتماعی و آینده مشارکت سیاسی

نویسندگان

1 استادیارگروه علوم سیاسی،دانشکده علوم انسانی،واحد زنجان ،دانشگاه آزاد اسلامی،زنجان ،ایران

2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی،گرایش جامعه شناسی سیاسی،دانشکده حقوق،الهیات و علوم سیاسی،واحد علوم و تحقیقات،دانشگاه آزاد اسلامی ،تهران ،ایران

3 استادمدعوگروه علوم سیاسی،دانشکده حقوق،الهیات و علوم سیاسی،واحد علوم و تحقیقات،دانشگاه آزاد اسلامی ،تهران ،ایران

doi
10.30479/jfs.2022.16145.1326
چکیده

هدف: ظهور فن‌آوری‌های ارتباطی نوین در سراسر جهان در عرصه‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی تأثیرگذار بوده است. با به ­وجود آمدن شبکه‌های اجتماعی و توسعه آن در زندگی بشر، این شبکه‌ها در افزایش مشارکت سیاسی نیز بسیار اثرگذار عمل کرده­ اند. هدف اصلی مقاله حاضر، بررسی این مسأله است که با گسترش شبکه‌های اجتماعی، چه سناریوهایی برای آینده مشارکت سیاسی متصور است؟روش: تحقیق حاضر از نوع تحلیلی – توصیفی با رویکرد آینده‌پژوهی، با استفاده از روش سناریوپردازی و ترسیم آینده ­های محتمل است.یافته: پس از بررسی عوامل و پیشران‌های تأثیرگذار در آینده شبکه‌های اجتماعی و مشارکت سیاسی، دو عدم قطعیت اصلی – به‌مثابه عوامل تعیین ‌کننده و با قطعیت کم – در خصوص آینده شبکه‌های اجتماعی و مشارکت  سیاسی شناسایی ‌شده است که عبارت است از: 1– رویکرد حاکمان در استفاده از شبکه های اجتماعی 2- رویکرد و نگرش حاکمان نسبت به مشارکت سیاسی. باتوجه به دو عدم قطعیت فوق، پنج سناریو متصوّر است. 1- نگاه مثبت حاکمان به فعالیت شبکه‌های اجتماعی و مشارکت سیاسی 2- نگاه مثبت حاکمان به شبکه­ های اجتماعی و مخالفت با مشارکت سیاسی 3- نگاه منفی حاکمان به شبکه­های اجتماعی و موافقت با مشارکت سیاسی 4- نگاه منفی حاکمان به فعالیت شبکه­ های اجتماعی و مشارکت سیاسی 5- نگاه حاکمان به مشارکت سیاسی و شبکه ­های اجتماعی به­عنوان فرصت و تهدید.نتیجه ­گیری: درصورتی‌ که حاکمان نگاه مثبتی به فعالیت شبکه‌های اجتماعی داشته باشند، فعالیت این شبکه‌ها گسترش‌ یافته و باعث افزایش مشارکت مردم در امور سیاسی و انتخابات خواهد شد. در صورتی ‌که نگاه منفی نسبت به فعالیت این شبکه‌ها از سوی مدیران جامعه حاکم گردد، با جلوگیری از فعالیت و گسترش این شبکه‌ها شاهد افول مشارکت سیاسی در آینده خواهیم بود.