فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از آسیب­‌های قدرت در جوامع، خودکامگی و سلطۀ بی­حدّ و مرز حاکم است که عامل ایجاد ظلم و ستم، بی­عدالتی، حق­کشی، تعدّی به حقوق رعیّت و ایجاد خفقان و سرخوردگی در عموم مردم به­خصوص اقشار ضعیف می­‌شود. آشنایی با اندیشه‌های بلند و متعالی امیرمؤمنان علی علیه السلام و توجه به سیرۀ‌ حکومتی آن­حضرت، سبب تحدید قدرت و اعمال چارچوبی برای آن می­‌شود. حدّ‌‌‌ و‌ مرزهایی که بر اساس مبانی نظری اسلام است و از یک سو، اصول کلی حرکت حاکمان و از سوی دیگر، خطوط قرمزی که نباید از آن­ها عبور نمایند را مشخص می‌کند. قوانینی که امام علی علیه السلام وضع نمود، در تعیین روش‌ها نقش مرجع دارد و با کمک آن می­‌توان هر قدرتمندی را به حرکت بر اساس عدالت پایبند نمود و بشریت را از عوامل تجاوز و خونریزی نجات داد. نوشتار حاضر با روش توصیفی-تحلیلی از فراز روایات نهج­‌البلاغه و فضای تاریخی-سیاسی عصر مولای متقیان علیه السلام، روش حکومتداری بایسته را که مبتنی بر عدل و برگرفته از حاکمیت الله است، بر سه پایۀ حسن تدبیر، مدیریت زمان و مکان و تلفیق قدرت نرم و سخت، استخراج نمود. خطوط کلی حکومتداری امام شامل خدامحوری، دین­مداری، عدالت­محوری، اعتدال­گرایی، وفا و راستی و خطوط قرمز ایشان در اعمال قدرت، استبداد، اعمال زور و خشونت، تکاثر، انحصارطلبی و تفاخر است.