چیدمان فضایی پارکهای شهری؛ تعیین نقاط القا کننده حس ترس از جرم (مطالعه موردی: پارک تپه باشی شهر نقده)
نویسندگان
1 استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 کارشناس ارشد طراحی شهری، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.
3 کارشناسی ارشد طراحی صنعتی، گروه طراحی صنعتی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22059/jfava.2023.363563.667165چکیده
نحوه چیدمانِ فضا از مهمترین عوامل تأثیرگذار در احساس امنیت بازدیدکنندگان از پارکهای شهری است. هدف این پژوهش یافتن نقاط القا کننده احساس ترس از جرم در پارک تپهباشی نقده از طریق بررسی نقش مؤلفههای مربوط به نحو فضایی پارک میباشد. بدین منظور کیفیتهای تاثیرگذار بر احساس امنیت در پارک توسط تکنیک چیدمان فضا و نرم افزار Depthmap، از منظر دسترسی فیزیکی و بصری مورد ارزیابی قرار گرفتند. در این پژوهش چهار کیفیت دسترسیپذیری، انتخاب، قابلیتکنترل و همپیوندی در مؤلفه فیزیکی و کیفیتهای نورپردازی، رؤیتپذیری و رمزآلودگی در مؤلفه بصری، به عنوان چارچوب نظری پژوهش تدوین شدند. نقشههای محوریِ شاخصهای مربوط به دسترسیپذیری، انتخاب، قابلیت کنترل و همپیوندی تهیه و ارزشگذاری شدند. سپس، نقاط بدست آمده به همراه نقشه نواحی رمزآلود بصری در نرم افزار جی آی اس همپوشانی داده شدند که سه محدوده دارای پتانسیل القاکننده احساس ترس از جرم بدست آمد. در نهایت محدودهها از نظر شاخصهای رؤیتپذیری، تحلیل عاملی و میزان روشنایی در شب نیز مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که مسیرهای گردشی ناقص و تعریف نشده، فضاهای با روشنایی پایین در شب، فضاهای بدون نظارت طبیعی و رمزآلود و فضاهای رها شده در پارک بیشترین پتانسیل القای احساس عدم امنیت و ترس از جرم را دارند.
