ارزیابی شوری و آرسنیک به عنوان عوامل مخرب کیفیت آب های سطحی و زیرزمینی حوضه آبریز سد سهند

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری هیدروژئولوژی دانشکده علوم طبیعی، گروه زمین‌شناسی دانشگاه تبریز

2 استاد گروه زمین‌شناسی دانشکده علوم طبیعی، گروه زمین شناسی دانشگاه تبریز.

3 دانشجوی دکتری هیدروژئولوژی دانشکده علوم طبیعی، گروه زمین‌شناسی دانشگاه تبریز

4 استادیار گروه زمین‌شناسی دانشکده علوم طبیعی دانشگاه تبریز

doi
چکیده

مدیریت تقاضا و تأمین آب برای کاربری­های مختلف به همراه شناسایی، کنترل و کاهش آلاینده­های آب به منظور ارتقای شاخص­های کیفیت منابع آب و حفظ محیط زیست از رویکردهای مدیریت منابع آب کشور محسوب می­شود. با توجه به تأمین آب شرب، کشاورزی و صنعت مردم ناحیه از سد سهند و با توجه به گزارشات تأثیرات سوء سلامت مردم روستاهای اطراف، ناشی از مصرف آب شرب حاوی غلظت­های بالایی از آرسنیک (بیش از 200 برابر حد استاندارد آب شرب) مطالعه کیفی منابع آبی مرتبط با این سد ضرورت می­یابد. در این مطالعه به منظور ارزیابی کیفی منابع آب، 50  نمونه  از منابع آب منطقه مورد مطالعه جمع­آوری و در آزمایشگاه آبشناسی گروه زمین­شناسی دانشگاه تبریز  مورد آنالیز شیمیایی قرار گرفت. علاوه بر این، از  داده­های تهیه شده توسط سازمان آب منطقه­ای استان آذربایجان شرقی جهت مطالعات سد سهند استفاده گردید. این مطالعه با روش­های تجزیه و تحلیل مولفه­های اصلی و تغییرات سری­های زمانی به منظور تعیین عوامل موثر بر هیدروشیمی منطقه انجام پذیرفت. پایش­های کیفی و آنالیز عوامل موثر بر هیدروشیمی منابع آبی سد سهند مشخص کننده دو عامل عمده تأثیرگذار روی هیدروشیمی محدوده مطالعاتی شامل آنومالی­های آرسنیک و شوری می­باشند. در این راستا مکان­های متأثر از این آنومالی­ها در ارتباط با منشأ مربوطه شناسایی و نقشه توزیع این عوامل در محدوده مطالعاتی تهیه گردید.