بازسازی پالئوهیدرولوژی و پالئواکولوژی دریاچه ی ارومیه در کواترنری (با مطالعه ی پادگانه های دریاچه ای)
نویسندگان
1 استاد دانشکدهی جغرافیا، دانشگاه تهران
2 استاد دانشکدهی جغرافیا، دانشگاه تهران
3 استادیار پژوهشکدهی علوم زمین
4 مدیریت زمینشناسی دریایی
5 دانشیار دانشکدهی جغرافیا، دانشگاه تهران
doi
چکیده
در سالهای اخیر، با اجرای برنامههای سدسازی گسترده بر روی رودخانههای اصلی، وقوع خشکسالیهای هیدرو اقلیمی چند (دهه) گذشته و به دلیل تبخیر زیاد منابع آبی، وسعت دریاچه ارومیه کاهش یافته است. علاوه بر آن میزان شوری دریاچه ارومیه نیز به 650 میلی گرم در لیتر افزایش یافته است. با توجه به این شرایط هیدرولوژیکی هیچ موجود زنده ای نمیتواند در دریاچه ارومه زندگی نماید. اطلاعات بسیار زیادی در رابطه با خصوصیات شیمیایی کنونی آب دریاچه ارومیه وجود دارد، ولی دانسته های ما در رابطه با شرایط دیرینه هیدرولوژیکی و زیستی آب این دریاچه و میزان شوری آن در گذشته و به خصوص در کواترنری بسیار اندک است. بررسی پادگانههای دریاچهای ارومیه، تحولات و تغییرات ارتفاعی آنها و همچنین تغییرات خصوصیات زیست چینه شناسی آنها یکی از بهترین شواهد در تشخیص بهتر ماهیت گذشته این دریاچه است. گاستروپودا، استراکودا، فرامین فرا و همچنین دو کفه ای پوسته های صدف غالب در رسوبات پادگانه های دریاچه ای میباشد. با تعیین جنس و گونه های هر یک از خردههای صدف همچنین بررسی شرایط محیطی در زمان شکل گیری این پادگانه ها نسبت به باز سازی شرایط هیدرولوژیکی و همچنین اکولوژیکی دریاچه ارومیه اقدام گردید. نتایج این بررسی نشان میدهد، ویژگیهای شیمایی آب دریاچه ارومیه در زمان تشکیل بسیاری از پادگانه های دریاچه ای بر خلاف شرایط کنونی، بسیار متفاوت و لب شور تا شیرین بوده است.
