بررسی و و مقایسه نقوش هندسی ازارههای کاشی ابنیه دورة تیموری ایران با ازارههای موجود در نگارههای نسخ خطی مصور همزمان
نویسندگان
1 استاد گروه باستانشناسی ، دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشجوی دکتری باستانشناسی (دوران اسلامی،) گروه باستانشناسی، دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.
doi
10.22059/jfava.2023.351693.667015چکیده
همواره در ادوار مختلف تاریخی، تأثیر و تأثر بین هنرهای گوناگون آن عصر، دیده میشود. در دورة تیموری نیز مانند سایر مقاطع تاریخی، نقاط مشترک فراوانی بین تزیینات کاشیکاری، با هنرهای همزمان، به ویژه با نگارههای نسخخطی مصور وجود دارد. با بررسی نگاره های دورۀ مذکور میتوان برخی موارد مشترک را بین نقوش هندسی آنها با ازارههای کاشی بناهای همزمان، مشاهده نمود. تطبیقِ نقوش هندسی ازاره های کاشی ابنیه تیموریان در ایران، با برخی از نگاره های نسخخطی مصور همزمان، از لحاظ نوع گره ها، رنگبندی لعاب و تزیینات موجود بر روی آنها، هدف اصلی مقالۀ پیشرو است. بنابراین روش یافتهاندوزی اطلاعات و داده ها، بهشیوة اسنادی و مبتنی بر مشاهدات عینی است که با روش توصیفی–تحلیلی، صورت پذیرفته است. نتایج حاصل از این پژوهش عبارتند از: وجوه اشتراک از منظر نوع گره ها؛ نشاندهنده آن است که اغلب گره های بهکاررفته در ابنیه این دوره، به ویژه گره «ششضلعیمنتظم»، قابل قیاس با گره های ازاره های بناهای موجود در نگارههای نسخخطی مصور همدوره است. علاوهبراین رنگبندی لعاب موجود در گره مذکور همانند ابنیه این دوره شامل رنگ فیروزهای و سبز یشمی (سبز تیره)، است. تزیینات طلاچسبان و وجود برخی از گلهای چندپَر، نقاط اشتراک دیگری است که در کاشی های ازاره بناها و نسخخطی مصور این عصر میتوان دید.