بررسی سازگاری وخصوصیات کمی درخت سکویا در ‏ایستگاه تحقیقات چمستان ‏نور مازندران ‏‎(Sequoia sempervirens)‎

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، ساری.‏

2 عضو هیأت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع‏

doi
چکیده

به‌منظور بررسی خصوصیات کمی و میزان تولید چوب گونه سکویا قطعه کوچکی در ایستگاه تحقیقات جنگل و مرتع چمستان نور در سطح 0/16 هکتار انتخاب گردید که درختان آن به فاصله 4 × 4 مترکاشته شده و در هنگام بررسی 19 ساله بودند. در این بررسی مؤلفه‌های رویشی کلیه درختان سرپا به‌صورت صد درصد (114 اصله) شامل: قطر برابر سینه، قطر میانی درخت و ارتفاع برای تعیین حجم توده اندازه‌گیری شدند.   نتایج نشان می‌دهد که متوسط قطر برابر سینه، ارتفاع و حجم در هکتار توده به ترتیب 31/8 سانتیمتر، 15/15 متر و 310/65 سیلو می‌باشد. متوسط رویش قطری، ارتفاعی و حجمی در سال به ترتیب 16/8 میلیمتر، 80 سانتیمتر و 16/35 سیلو می‌باشد.   منحنی تعداد در طبقات قطری به‌صورت توزیع طبیعی بوده وتوده همسال رانشان می‌دهد و بیشترین تعداد در طبقات قطری میانی (30 تا 35 سانتیمتر) و در نتیجه بیشترین حجم در این طبقات می‌باشد. رابطه قطر برابر سینه و ارتفاع کل افزاینده و سهمی شکل است. نمودار میانگین قطر و ضریب شکل سهمی شکل و کاهنده است و مقدار ضریب شکل توده‌های جوان و سنین پایین بیشتر و در قطرهای بالا کمتر است. یعنی هرچه درخت قطورتر می‌شود مخروطی‌تر می‌گردد. منحنی ابر نقاط قطر برابر سینه و ضریب قدکشیدگی نشان می‌دهد که با افزایش قطر برابر سینه این ضریب کاهش می‌یابد و منحنی به شکل سهمی و کاهنده است.   در سن 15 سالگی بذر فراوان تولید کرده و هر کیلوگرم محتوی 288018 دانه باقوه نامیه 22 درصد بود. میزان تراکم و زنده‌مانی به‌ترتیب 712 اصله در هکتار و 94 درصد می‌باشد.   گونه سکویا یک دوره سازگاری 19ساله را پشت سرگذاشته و دارای رشد قطری، ارتفاعی و حجمی قابل توجهی می‌باشد وتا این سن با تولید بذر فراوان و تجدید حیات طبیعی، گونه موفقی بوده و کشت آن به‌عنوان یکی از گونه‌های سریع‌الرشد و صنعتی با رشد کمی و کیفی بالا در مناطق مشابه از لحاظ خصوصیات خاک و آب و هوا توصیه می‌شود. سازگاری، خصوصیات کمی، رشد، قطر، ارتفاع، حجم به‌منظور بررسی خصوصیات کمی و میزان تولید چوب گونه سکویا قطعه کوچکی در ایستگاه تحقیقات جنگل و مرتع چمستان نور در سطح 16/0 هکتار انتخاب گردید که درختان آن به فاصله 4 × 4 مترکاشته شده و در هنگام بررسی 19 ساله بودند. در این بررسی مؤلفه‌های رویشی کلیه درختان سرپا به‌صورت صد درصد (114 اصله) شامل: قطر برابر سینه، قطر میانی درخت و ارتفاع برای تعیین حجم توده اندازه‌گیری شدند. نتایج نشان می‌دهد که متوسط قطر برابر سینه، ارتفاع و حجم در هکتار توده به ترتیب  8/31 سانتیمتر، 15/15 متر و 65/310 سیلو می‌باشد. متوسط رویش قطری، ارتفاعی و حجمی در سال به ترتیب 8/16 میلیمتر، 80 سانتیمتر و 35/16سیلو می‌باشد. منحنی تعداد در طبقات قطری به‌صورت توزیع طبیعی بوده وتوده همسال رانشان می‌دهد و بیشترین تعداد در طبقات قطری میانی (30 تا 35 سانتیمتر) و در نتیجه بیشترین حجم در این طبقات می‌باشد. رابطه قطر برابر سینه و ارتفاع کل افزاینده و سهمی شکل است. نمودار میانگین قطر و ضریب شکل سهمی شکل و کاهنده است و مقدار ضریب شکل توده‌های جوان و سنین پایین بیشتر و در قطرهای بالا کمتر است. یعنی هرچه درخت قطورتر می‌شود مخروطی‌تر می‌گردد. منحنی ابر نقاط قطر برابر سینه و ضریب قدکشیدگی نشان می‌دهد که با افزایش قطر برابر سینه این ضریب کاهش می‌یابد و منحنی به شکل سهمی و کاهنده است. در سن 15 سالگی بذر فراوان تولید کرده و هر کیلوگرم محتوی 288018 دانه باقوه نامیه 22 درصد بود. میزان تراکم و زنده‌مانی به‌ترتیب 712 اصله در هکتار و 94 درصد می‌باشد. گونه سکویا یک دوره سازگاری 19ساله را پشت سرگذاشته و دارای رشد قطری، ارتفاعی و حجمی قابل توجهی می‌باشد وتا این سن با تولید بذر فراوان و تجدید حیات طبیعی، گونه موفقی بوده و کشت آن به‌عنوان یکی از گونه‌های سریع‌الرشد و صنعتی با رشد کمی و کیفی بالا در مناطق مشابه از لحاظ خصوصیات خاک و آب و هوا توصیه می‌شود.