رفتار علمی: پژوهشی تطبیقی - تحلیلی پیرامون شاخص‏ها و مصداق ‏ها

نویسندگان

1 فردوسی مشهد

2 دانشگاه کردستان

doi
10.22067/riis.v4i1.17205
چکیده

هدف: هدف این پژوهش شناسایی و دسته‏بندی شاخص‏ها و مصداق‏های رفتار علمی دانشمندان است.روش: ابتدا متون مربوط به حوزه‏های مختلف درباره رفتار علمی و به طور عام ویژگی‏های دانشمندان و فرایندهای علمی مرور شد و مفاهیم کلیدی به صورت تطبیقی در جدول‏هایی قرار گرفت. سپس با استفاده از مبانی نظری روان‏شناسی رفتار، مفاهیم دسته‏بندی گردید و در نهایت به صورت تحلیلی روابط بین آن‌ها بیان گردید.یافته‏ها: این مطالعه نشان داد که مفاهیم مرتبط با ویژگی‏های فکری و رفتاری دانشمندان به طور پراکنده در متون حوزه‏های مختلف علمی مانند روان‏شناسی رفتار، جامعه‌شناسی علم، و روش‌شناسی پژوهش قابل‌تشخیص است و می‏توان آن‌ها را در پنج شاخص کلی قرارداد. شاخص‏های شناسایی‌شده در این مطالعه منطبق با مبانی نظری روان‏شناسی رفتار است و دارای یک چرخه مداوم و پایدار در جامعه علمی است که پیوسته در حال رشد است. شناسایی این شاخص‏ها به سازمان‏هایی که مسئولیت تربیت پژوهشگر را بر عهده‌دارند، به ویژه دانشگاه‏ها، کمک می‏نماید که معیاری برای تعیین هدف و اندازه‏گیری تحقق آن در اختیار داشته باشند. شاخص‏های شناسایی‌شده در این پژوهش می‏تواند مبنای برخی پژوهش‏ها در حوزه علم اطلاعات شود.