ارزیابی وضعیت اشتغال استانهای ایران در پایان برنامه پنجم توسعه (به تفکیک اشتغال شهری و روستایی)
نویسندگان
1 دانشیار گروه برنامهریزی شهری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
3 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
doi
چکیده
نابرابری فضایی در اشتغال، امکان بروز فقر، بیکاری، حاشیهنشینی، مهاجرت و بیعدالتی را افزایش میدهد. شناخت نابرابریهای فضایی در جهت رفع و کاهش آن، در چارچوب محدوده جغرافیایی مختلف(کشور، استان، شهرستان و بخش) یک پیشنیاز بسیار مهم برای حصول پایداری اقتصادی و پیشرفت یکپارچه کشور به شمار میآید. براین اساس پژوهش حاضر با هدف ارزیابی وضعیت اشتغال استانهای ایران در پایان برنامه پنجم توسعه به تفکیک اشتغال شهری و روستایی انجام شده است. این پژوهش با توجه به هدف تحقیق، درصدد پاسخ دادن به این سؤال میباشد که آیا برنامه پنجم توسعه، اهداف مورد نظر در زمینه اشتغال(کاهش نابرابری بین شهر و روستا) را محقق ساخته است یا نه؟ جهت پاسخ به سؤال از 11شاخص عمده اشتغال براساس آمارگیری نیروی کار در سال 1394 و مدل PROMETHEE V و GAIA استفاده شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که در اشتغال شهری استانهای یزد، تهران، کردستان، و سمنان با بالاترین Phi در وضعیت بسیار مطلوب و استانهای فارس، سیستان و بلوچستان، کهکیلویه و بویراحمد، البرز، لرستان و کرمانشاه با کمترین Phi در وضعیت بسیار نامطلوب قرار دارند. همچنین در اشتغال روستایی استانهای همدان، اصفهان و آذربایجان شرقی با بیشتر Phi در رتبههای برتر و استانهای سیستان و بلوچستان، چهارمحال بختیاری، هرمزگان و کهکیلویه و بویراحمد با کمتر Phi در رتبههای پایینتر قرار دارند. فاصله بین استانها در اشتغال شهری و روستایی به ترتیب785/0 و 795/0 میباشد که نشان میدهد نابرابری در اشتغال روستایی بیشتر از شهری است.