تاثیر دو روش تمرینی هرمی مسطح و دوگانه با مکمل دهی HMB بر فولیستاتین و مایوستاتین مردان غیر ورزشکار

نویسندگان

1 گروه تربیت بدنی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

2 گروه تربیت بدنی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

3 گروه تربیت بدنی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

4 گروه تربیت بدنی، واحد نیشابور، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

doi
10.48308/joeppa.2024.236326.1278
چکیده

زمینه و هدف: بهبود یافتن وضعیت هورمون های آنابولیک در ورزشکاران و غیر ورزشکاران جهت تناسب اندام مورد مطالعه بسیاری از پژوهشگران قرار گرفته است. در این میان افزون بر تمرینات مقاومتی که روش مؤثری برای ماهیچه سازی است مکمل های ورزشی بی‌شماری مانند مکمل بتاهیدروکسی بتا متیل بوتیرات (HMB) وارد بازار شده اند که به این هدف کمک نمایند. در دهه گذشته استفاده از مکمل HMB ، برای اهدافی مانند: بهبود قدرت و توده ماهیچه‌ای، کاهش توده چربی و بهبود عملکرد مورد توجه بوده است. HMB یک متابولیت فعالِ اسید آمینه ضروری لوسین است که اثرات ضدکاتابولیکی دارد. یافته‌ها نشان داده است که HMB اثرات کاتابولیکی که در اثر استفاده از دگزامتازون ایجاد می‌شود، را از راه مسیر پیامرسانی p38/MAPK و PI3K/Akt مهار می‌کند. از این رو، این پژوهش با هدف بررسی تاثیر دو روش تمرینی هرمی مسطح و هرمی دوگانه با مکمل HMB بر فولیستاتین و مایوستاتین مردان غیر ورزشکار انجام شد.مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع نیمه تجربی و با طرح پیش آزمون و پس آزمون است. نمونه‌های این پژوهش شامل 60 مرد غیر ورزشکار بودند که به طور تصادفی در شش گروه هرمی‌ مسطح+ مکمل (10 نفر)، هرمی دوگانه+ مکمل (10 نفر)، هرمی‌مسطح+ دارونما (10 نفر)، هرمی دوگانه+ دارونما (10 نفر)، مکمل (10 نفر) و دارونما (10 نفر) قرار گرفتند. تمرین به مدت دوازده هفته (سه الی پنج جلسه در هفته)، انجام شد. در الگوی هرمی مسطح، آزمودنی‌ها پس از گرم کردن هر حرکت را در 7 نوبت تمرینی انجام دادند. گروه هرمی دوگانه نیز همان حرکات را در 8 نوبت پیاپی انجام دادند. در آغاز و پایان پژوهش، 10 میلی‌لیتر خون از سیاهرگ بازوئی پس از 12 ساعت ناشتا بودن جهت اندازه‌گیری سطوح هورمونی از آزمودنی‌ها گرفته شد و در نهایت از آزمون تحلیل واریانس مکرر در سطح معناداری 05/0p≤ جهت تحلیل آماری نتایج استفاده شد.نتایج: نتایج نشان داد که در دو گروه مکمل+مسطح و مکمل+دوگانه نسبت به همه گروه ها (05/0p<) و در گروه های مسطح+دارونما، دوگانه+دارونما و مکمل نسبت به گروه دارونما (05/0p<)  افزایش معناداری در سطح فولیستاتین دیده شد. همچنین نتایج نشان داد در گروه مسطح+مکمل و دوگانه+مکمل نسبت به گروه های مسطح+دارونما ، دوگانه+دارونما ، مکمل و دارونما ، و در گروه های مسطح+دارونما، دوگانه+دارونما و مکمل نسبت به گروه دارونما  کاهش معناداری (05/0p<)در سطح مایوستاتین دیده شد. همچنین بین گروه های مکمل+مسطح و مکمل+دوگانه، و همچنین گروه های مسطح+دارونما و دوگانه+دارونما تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0p>).نتیجه‌گیری: تمرین و مکمل شاید با افزایش فولیستاتین و تاثیرات تمرینات هرمی بر اکسیژن‌رسانی مویرگی هنگام ورزش از مسیر پیام‌رسانی مایوستاتین-Smad جلوگیری کرده و به تغییرات این متغیرها که به رشد ماهیچه‌ای منجر شده کمک نموده است. افزون بر این، شاید تمرین و مکمل موجب فعال شدن مسیر mTOR کیناز می‌شوند و اینگونه بر رشد ماهیچه‌ای تاثیر می‌گذارند.