تحلیل بیوانفورماتیکی شبکه‌های ژنی و تحلیل مسیر رونویسی کبد چرب غیرالکلی در پاسخ به تمرین ورزشی

نویسندگان

1 گروه علوم ورزشی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 گروه علوم ورزشی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.48308/joeppa.2024.236599.1288
چکیده

بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) از شایع‌ترین علل اختلال عملکرد کبد است و شیوع آن به‌طور چشمگیری افزایش یافته است. بر پایة پژوهش‌های انجام‌گرفته فعالیت بدنی ضمن افزایش بیان پروتئین‌هایی مانند PPARα با افزایش هزینة انرژی سبب کاهش انباشت چربی در کبد می‌شود و از این راه بر NAFLD تأثیر می‌گذارد. هدف پژوهش حاضر، شناسایی ژن‌های حیاتی و مسیرهای کلیدی وابسته به NAFLD و بررسی شبکه‌های ژنی درگیر در این بیماری، به‌همراه تأثیر فعالیت ورزشی بر این مسیرهاست. همچنین تحلیل‌های بیوانفورماتیکی انجام‌گرفته به شفاف‌سازی ارتباطات و تعاملات میان این ژن‌ها و مسیرها کمک می‌کند. مسیرها را با استفاده از داده‌های رونویسی تحلیل و ژن هاب درگیر در مسیرهای وابسته به  NAFLD تعیین کردیم. تجزیه‌وتحلیل خوشة شبکه نتیجة تجزیه‌وتحلیل GO و کیوتو دایرة‌المعارف ژن و ژنوم (KEGG) را تأیید کرد. ژن‌های کشف‌شدة FASN, ACOX1, SREBF1-c, PPARA هستند که در فرایندهای بیماری‌زایی یا مقاومت در برابر NAFLD نقش دارند. نتایج این پژوهش فهرستی از ژن‌های هاب، مسیرهای مهم و بینش‌های جدید برای توسعة آتی درمان NAFLD ارائه کرده و سازوکار اساسی پاسخ کبد را به فعالیت ورزشی روشن می‌کند.