تأثیر دو نوع تمرین هوازی با شدت‌های متوسط و بالا بر مقادیر ناقلان مونوکربوکسیلات نوع 2 و 4 (MCT2 و MCT4) بافت قشر و استریاتوم مغز رت‌های صحرایی نژاد ویستار سالم و سکتۀ مغزی

نویسندگان

1 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

2 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

3 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

4 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

5 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران

doi
10.48308/joeppa.2024.235855.1261
چکیده

زمینه و هدف: ناقلان مونوکربوکسیلات نوع 2 و 4 (MCT2 و MCT4) در بافت مغز سطوح بالایی دارند که با انتقال لاکتات در مغز می‌تواند در تعویق خستگی هنگام تمرین‌های ورزشی مفید باشد؛ همچنین به نقش انتقال‌دهنده‌های لاکتات در بیماری‌هایی همچون سکتۀ مغزی توجه شده است. بنابراین هدف از تحقیق حاضر، تأثیر دو نوع تمرین هوازی با شدت‌های متوسط و بالا بر مقادیر ناقلان مونوکربوکسیلات نوع 2 و 4 (MCT2 و MCT4) بافت قشر و استریاتوم مغز رت‌های صحرایی نژاد ویستار سالم و سکتۀ مغزی است.مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع تجربی است که 60 سر رت نر هشت‌هفته‌ای نژاد ویستار به‌طور تصادفی به ده گروه، کنترل، MICT و HIIT سالم و سکتۀ مغزی 24 و 72 ساعته (هر گروه شش سر) تقسیم شدند. پروتکل MICT و HIIT شامل سه قسمت گرم کردن، تمرین اصلی و سرد کردن بود. دورۀ تمرین به مدت چهار هفته، هر هفته پنج جلسه و هر جلسه 32 دقیقه به طول انجامید. پروتکل MICT با شدت 70 درصد سرعت بیشینه و پروتکل HIIT با شدت 85 تا 90 درصد سرعت بیشینه انجام گرفت. سکتۀ مغزی از طریق مسدود کردن شریان کاروتید ایجاد شد. محتوای MCT2 و MCT4 از طریق روش وسترن‌بلات در بافت قشر و استریاتوم مغز اندازه‌گیری شد. تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از طریق آزمون‌های آنووای یکطرفه و تعقیبی توکی در نرم‌افزار SPSS نسخۀ 29 و گراف‌پدپریسم نسخۀ 2/2/10 در سطح معناداری 05/0≥P انجام گرفت.نتایج: تفاوت معناداری در محتوای MCT2 (59/0=P) بافت قشری و محتوای MCT2 (66/0=P) و MCT4 (22/0=p) بافت استریاتوم در پی چهار هفته تمرین‌های MICT و HIIT در گروه‌های سالم و سکتۀ مغزی مشاهده نشد. در مقابل محتوای MCT4 در بافت قشری تفاوت معناداری را پس از 72 ساعت سکتۀ مغزی نشان داد (05/0P<). آزمون تعقیبی توکی برای محتوای MCT4 نشان داد این تفاوت معنادار بین جفت گروه‌های HIIT سکتۀ 72 ساعته نسبت به گروه MICT سکتۀ 72 ساعته (02/0=P)، گروه کنترل سکتۀ 72 ساعته (04/0=P)، گروه HIIT سکتۀ 24 ساعته (01/0=P)، گروه MICT سکتۀ 24 ساعته (009/0=P)، گروه کنترل سکتۀ 24 ساعته (003/0=P) و نسبت به گروه MICT (02/0=P) است.نتیجه‌گیری: به‌نظر می‌رسد انجام MICT و HIIT تأثیر معناداری در محتوای MCT2 و MCT4 مغز ندارد؛ با وجود این در بافت قشری تفاوت معناداری در MCT4 گروه HIIT با سکتۀ 72 ساعته نسبت به دیگر گروه مشاهده شد و این می‌تواند نشان‌دهندۀ برداشت لاکتات از طریق MCT4 پس از 72 ساعت بعد از سکتۀ مغزی و بهبودی باشد.