بافته های موزه وزیری از دوره صفویه تا قاجاریه
نویسندگان
1 استاد گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی دانشگاه تهران
2 گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران
3 دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران، ایران
doi
10.22059/jfava.2019.275337.666143چکیده
هدف این پژوهش بررسی و تحلیل بر روی منسوجاتی است که در کتابخانه و موزه وزیری شهر یزد، یکی از مجموعههای مهم فرهنگی- تاریخی ایران نگهداری میشود. این منسوجات به دورههای صفوی، زند و قاجار مربوط میشوند. در این نوشتار به منظور بررسی روند تحولات تولید منسوجات در دورههای مذکور، پارچهها و لباسهای این موزه به لحاظ تزئینات، طرحها و نقوش، رنگ، جنس الیاف، شیوههای دوخت، انواع رودوزیها و کاربرد هر یک از آنها مورد بررسی قرار گرفتهاند. سادهتر شدن دستگاههای بافندگی، استفاده از مواد اولیه با کیفیت پایین و قیمت ارزانتر، کاهش عیار طلا در گلابتونهای به کاررفته و به کاربردن پارچههای روسی در مرمت منسوجات در دوره قاجار، از جمله مهمترین تغییرات در هنر- صنعت پارچهبافی بعد از دوره صفوی بوده است. این تغییرات، همگی حاکی از تأثیر عوامل سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران بعد از سقوط سلسله صفوی بر رکود و انحطاط هنر- صنعت پارچهبافی است. در این پژوهش منسوجات موزه وزیری برای نخستین بار شناسایی، عکاسی، طبقهبندی، تجزیه و تحلیل و به صورت علمی مستندسازی میشوند. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی- تحلیلی و گردآوری اطلاعات با استفاده از منابع کتابخانهای، مطالعات میدانی، مصاحبه با اساتید رشتههای مختلف پارچهبافی و رودوزیهای سنتی ایران و مشاوره با کارشناسان موزهها بوده است.