تأثیر مداخله همزمان تمرین هوازی و مکمل‌دهی بربرین بر بیان ژن AMPK و GLUT4 در عضلۀ چهارسر ران موش‌های صحرایی نر دیابتی

نویسندگان

1 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.48308/joeppa.2024.233187.1194
چکیده

مقدمه: دیابت یک بیماری متابولیکی است که با افزایش قندخون و اختلال در هموستاز انرژی در بدن همراه است. بطور کلی، فعالیت بدنی و مکمل‌های گیاهی حاوی آنتی‌اکسیدان‌ها و عوامل ضدالتهابی، از طریق واسطه‌های بیوشیمیایی نقش بارزی در کنترل و تنظیم هموستاز انرژی در بدن از طریق واسطه‌های متابولیکی ایفا می‌کنند. GLUT4 به عنوان ناقل گلوکز و AMPK به عنوان یک مسیر بیولوژیک غیروابسته به انسولین، از جمله این واسطه‌ها می‌باشد. هدف این مطالعه، بررسی مداخله‌ی همزمان تمرین‌هوازی و مکمل‌دهی بربرین بر بیان ژن GLUT4 و AMPK در عضله چهارسرران موش‌های صحرایی نر دیابتی بود.روش پژوهش: در این تحقیق تجربی، 35 سر موش صحرایی نر از نژاد ویستار (سن 8 هفته، وزن 32/10±15/242 گرم) از انستیتوپاستور ایران خریداری و به خانه حیوانات واقع در پردیس بین‌الملل دانشگاه علوم پزشکی یزد منتقل گردید. موش‌های صحرایی به صورت تصادفی در پنج گروه هفت‌تایی، 1.کنترل سالم، 2.کنترل دیابتی، 3.دیابت + بربرین، 4.دیابت + تمرین‌هوازی، 5.دیابت‌‌ + تمرین‌هوازی ‌+ بربرین قرار گرفتند. القای دیابت با تزریق تک‌مرحله‌ای و داخل صفاقیSTZ (mg/kg60) صورت پذیرفت. قندخون بالاتر از 300 میلی‌گرم بر دسی‌لیتر به معنای القای موفقیت‌آمیز دیابت بود. گروه‌های تمرین، به مدت شش هفته و با تواتر پنج روز در هفته، با افزایش تدریجی سرعت و زمان بر روی نوارگردان برطبق پروتکل فعالیت کردند. مکمل‌دهی بربرین با دوز 50 میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن به صورت گاواژ در تمامی روزها و یکساعت قبل از تمرین انجام گرفت. 48 ساعت بعد از آخرین جلسه‌ی تمرین، موش‌های صحرایی توسط تزریق داخل صفاقی داروی کتامین (75 میلی‌گرم/کیلوگرم وزن بدن) و زایلازین (10 میلی‌گرم/کیلوگرم وزن بدن) به صورت عمیق بیهوش شده و سپس نمونه‌برداری از بافت عضله چهارسرران انجام گرفت. جهت بررسی تغییرات بیان نسبی ژن GLUT4 و AMPK از تکنیک RT-PCR استفاده شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS توسط آزمون تحلیل واریانس یکراهه و تست تعقیبی توکی در سطح معناداری (05/0P<) بررسی شدند.یافته‌ها: بیان ژن AMPK و GLUT4 در عضله چهارسر ران گروه کنترل دیابتی نسبت به گروه کنترل سالم کاهش معنی داری داشت (0001/0P=). همچنین نتایج نشان داد، محتوای بیان ژن AMPK و GLUT4 در گروه‌های (دیابت + تمرین هوازی) و (دیابت + تمرین هوازی + بربرین) نسبت به گروه کنترل دیابتی افزایش معنی‌دار داشته است (0001/0p=). این افزایش بیان ژن، در گروه (دیابت + تمرین‌هوازی+بربرین) نسبت به گروه (دیابت + تمرین هوازی) بیشتر بود. همچنین میزان بیان ژن AMPK و GLUT4 در گروه (دیابت + تمرین‌هوازی+بربرین) نسبت به گروه (دیابت + بربرین)، افزایش معنی‌داری داشت (005/0P<). در گروه (دیابت + بربرین) نسبت به گروه کنترل دیابتی، علی‌رغم افزایش بیان ژن این دو متغیر، به لحاظ آماری معنی‌دار نبود (05/0P>).نتیجه‌گیری: مداخله‌ی همزمان تمرین هوازی و مکمل‌دهی بربرین دارای اثرات هم‌افزایی مثبت بر بیان ژن AMPK و GLUT4 در عضله چهارسرران موش‌های صحرایی دیابتی نوع 1 می‌باشد و ممکن است باعث بهبود هموستاز انرژی در بدن شود.