آسیب شناسی فهم حدیث؛ مطالعه موردی: یکی انگاری سنت و حدیث بر پایه نامه 77 نهج البلاغه
نویسندگان
1 دانشیار گروه الهیات دانشگاه اراک
doi
چکیده
فهم روشمند حدیث، در گرو کاربست قواعد فهم است. همواره فرآیند فهم حدیث با موانع و آسیبهایی مواجه میشود که در صورت بی توجهی به آنها، فهم روشمند را دچار اختلال میکند.لذا شناسایی آسیبها و موانع فهم حدیث، کمک فراوانی به کاربست صحیح قواعد فهم، نموده و فهم حدیث را از شرح و توضیح غیر روشمند و ناصحیح ، دور مینماید. یکی از آسیبهای فهم حدیث، خلط میان «سنت» و «حدیث» است. امام علی علیه السلام به ابن عباس در نامه 77 نهجالبلاغه، توصیه میکند در مواجهه با خوارج بوسیله «سنت» با آنان احتجاج و استدلال کن. این نوشتار در صدد بررسی خلط مذکور با تکیه بر نامه 77 نهجالبلاغه است. بر اساس بررسی صورت گرفته، موردی یافت نشد که به یکی انگاری سنت و حدیث، پرداخته باشد. نگارنده با روش توصیفی – تحلیلی و مطالعه چند شرح و ترجمه نهجالبلاغه به این نتیجه رسیده که شارحان و مترجمان نامه 77 نهجالبلاغه، واژه سنت و حدیث در نامه مذکور را مترادف دانستهاند. در صورتی که با توجه به خطبه 127 نهجالبلاغه و کاربرد سنت در قرن اول و دوم هجری، روشن میشود مفهوم واژه «سنت» به معنای حدیث نیست بلکه به معنای سیره و روش است و امام علی علیه السلام در این نامه از ابن عباس میخواهد که در مواجهه با خوارج به بیان نمونههای رفتاری(سنت) از پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم مبادرت کند.