تأثیر هشت هفته تمرین تناوبی 30-20-10 برسطوح اسپکسین سرم و نیمرخ لیپیدی مردان میانسال چاق

نویسندگان

1 گروه علوم ورزشی، دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

2 گروه علوم ورزشی، دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

3 گروه علوم ورزشی، دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

doi
10.48308/joeppa.2023.103405
چکیده

زمینه و هدف: هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر تمرین تناوبی 30-20-10 بر سطح اسپکسین (spexin) سرم و نیمرخ لیپیدی مردان چاق بود تا بدین‌وسیله، تأثیر فعالیت بدنی بر افزایش اسپکسین و بهبود نیمرخ لیپیدی در مردان چاق سنجیده شود.مواد و روش‌ها: جامعة آماری پژوهش، 21 مرد چاق (میانگین سنی 06/9± 52/43 سال، وزن 42/16 ± 11/108 کیلوگرم، شاخص تودة بدنی 14/7 ± 42/35 کیلوگرم بر متر مربع) بودند که داوطلبانه در پژوهش حاضر شرکت کردند و به‌طور تصادفی در گروه تمرین (11 نفر) و کنترل (10 نفر) قرار گرفتند. تمرینات به مدت هشت هفته و سه جلسه در هفته با تمرینات 30-20-10 شامل تمرینات تناوبی با شدت‌های تقریبی 30 ثانیه با شدت 30% ، 20 ثانیه با شدت 60 % و10 ثانیه با شدت 90-100% درصد ضربان قلب بیشینه انجام گرفت. این تمرینات یک‌دقیقه‌ای، پنج بار (پنج دقیقه) تکرار شد و پس از پنج بار تکرار، دو دقیقه استراحت کردند و مجدد پنج تکرار بعدی را شروع کردند و در سه تا چهار نوبت دویدن تکرار شد. در پایان مداخله، اسپکسین سرم و نیمرخ لیپیدی به روش الایزا اندازه‌گیری شد. تغییرات درون‌گروهی با استفاده از آزمون t وابسته بررسی شد. در تحلیـل داده‌ها در طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل از آزمون آنکوا استفاده شد که در آن نمرات پیش‌آزمون به‌عنوان Covariate به‌کار رفت. تحلیل‌های آماری در سطح آماری 05/0P ≤  انجام گرفت. نتایج: با بررسی نتایج پژوهش مشخص شد که تمرینات تناوبی 30-20-10 سبب افزایش معنادار میزان اسپکسین در گروه تمرین نسبت به گروه کنترل شد (010/0= P). همچنین تمرینات تناوبی 30-20-10 موجب کاهش معنادار در میزان متغیرهای TG (001/0= P)، LDL-C (001/0P=)، کلسترول (001/0= P) و افزایش معناداری بر HDL-C (001/0= P) شد. بر پایة نتایج مشخص شد، بین کلسترول و تغییرات سطوح سرمی اسپکسین مردان میانسال چاق همبستگی معناداری وجود دارد (004/0= P). همین‌طور بین تغییرات سطوح سرمی اسپکسین و تغییرات برخی از شاخص‌های آنتروپومتریکی مانند شاخص تودة بدنی (05/0= P) و نسبت دور کمر به دور لگن (005/0= P) مردان میانسال چاق همبستگی معناداری مشاهده شد.نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج پژوهش، افزایش معنادار اسپکسین سرم و  HDL-Cو کاهش معنادار کلسترول، تری‌گلیسیرید و LDL-C، می‌توان نتیجه گرفت که هشت هفته تمرینات تناوبی 30-20-10، بر سطوح عوامل ذکرشده در مردان میانسال چاق، تأثیرگذار است و شاید سبب افزایش سطوح سرمی اسپکسین و بهبود نیمرخ لیپیدی در این افراد شود.