فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

توسعه بی­رویه سطح زیر کشت کشاورزی، ترویج بذرها و نهادهای جدید باغی و زراعی، الگوهای کشت ناسازگار با شرایط بومی و محلی و به‌کارگیری تکنیک‌های جدید استحصال آب از مهم‌ترین مسائل بخش کشاورزی است که منجر به ناپایداری منابع آب کشاورزی گردیده است. نقطه عزیمت مقاله حاضر تکنیک‌های دانش بومی در زمینه تأمین، توزیع و مصرف آب است که نقش دانش بومی در استفاده پایدار از منابع آبی را نمایان می‌سازد؛ بنابراین سؤال اصلی مقاله عبارت است از: نقش دانش بومی در مدیریت آب در فرایند تولید کشاورزی، ازنظر استفاده از روش‌های سنتی توزیع و مصرف آب در دهستان بَکِشلوچای چگونه است؟ و روش مقاله مبتنی بر روش اکتشافی، توصیفی و تحلیلی است. روش جمع‌آوری اطلاعات مصاحبه (24 نفر) و پرسشنامه (130 نمونه) بوده است. برای استخراج مؤلفه‌های دانش بومی از تحلیل محتوای مقوله‌ای با واحد مضمون، از طریق تکنیک‌های فراوانی و طبقه‌بندی متن مصاحبه استفاده گردیده است و از پرسشنامه (طیف لیکرت) نیز داده‌های موردنظر سنجش تأثیر دانش بومی در مدیریت بهینه آب استفاده شده و برای تجزیه‌وتحلیل نیز از مدل تحلیل معادلات ساختاری (AMOS) و آزمون T تک نمونه در نرم‌افزار SPSS استفاده گردیده است. با توجه به نتایج بدست آمده از تحلیل توصیفی داده‌ها در نرم‌افزار SPSS مشخص گردید که نوع محصولات کشت شده در گذشته در میزان مصرف آب، بیشترین نقش را داشته است و پس از نوع محصول، به ترتیب؛ توزیع آب در واحد زمانی، استفاده از کود آلی، دوره کشت و نوع بذر بیشترین تأثیرگذاری را در روند مصرف آب داشته‌اند و بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از نرم‌افزار AMOS مشخص گردید که تغییر بذرهای بومی با بذرهای تغییر ژن یافته در میزان مصرف آب با وزن 13/1 بیشترین نقش و تغییرات نوع محصولات برای کشت با وزن 11/0 کمترین نقش را در مصرف آب به خود اختصاص داده‌اند.