گاهنگاری و تحلیل موضوعی نقوش گچی نویافته در اطاق منقوش خانه میرمیران (ورزنه، اصفهان)
نویسندگان
1 استادیار گروه باستان شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران
2 کارشناس ارشد باستان شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران
3 کارشناس ارشد ، دانشگاه تهران
doi
10.22059/jfava.2018.266887.666040چکیده
موضوع مطالعاتی پژوهش حاضر، تزیینات گچبری منزل میرمیران واقع در شهر ورزنه اصفهان است. این خانه یک نمونهی بارز از دیوارنگاری منازل در دوره صفوی است. هدف از پژوهش بررسی تکنیکی، موضوعی و سبکی تزیینات نقاشی گچی منزل میرمیران و ارائه گاهنگاری پیشنهادی بصورت مقایسهای است. مهمترین پرسش مطرح شده تاریخ ساخت آن بر پایه تزیینات و نقاشیهای آن و این که نقاشیهای طرح شده با چه هدف و انگیزه انجام و موضوع یا موضوعات موجود در آن چه بوده است؟ توصیف منزل، شرح تزیینات و نگارههای آن، شیوهی اجرای این تزیینات، تحلیل نقوش و مقایسهی آن با نمونه-های مشابه، گاهنگاری پیشنهادی، بحث و استدلال موضوعی نقوش و دلیل انتساب آن به دوره صفویه در مقاله حاضر آمده است. همچنین، شباهت نقوش نامبرده با تزئینات منزل پیرنیا در نائین انکار ناپذیر بوده است. مقالة پیشرو دربرگیرندهی مقایسهی تطبیقی و ریشهیابی این شباهت نیز هست. روش تحقیقِ مقالهی حاضر تاریخی و توصیفی- تطبیقی است. مهمترین نتایج بدست آمده تاثیر نقاشیهای گچی منزل میرمیران از سبک نگارگری اصفهان و رضا عباسی و شاگردانش بوده و نقش غیرقابل انکار آن در مقایسه با خانه پیرنیا در نایین است. مطالعه انجام شده تاریخ نسبی آن را به نیمهی دوم قرن یازده قابل انتساب میداند.