بنیانهای نمادین و اعتقادی در نقوش سنگنگارههای درّه نگارانِ سراوان
نویسندگان
1 مدیر گروه پژوهش هنر و نقاشی/ عضو هیأت علمی دانشکده هنر ومعماری دانشگاه س و ب
doi
10.22059/jfava.2020.260194.665980چکیده
درّهی نگارانِ سراوان یکی از مناطق برجستهی سنگنگارهای در ایران بوده که مملو از نقوشی است که با ظرافت بر دل صخرهها حکّ شده و رگههایی از پیشزمینههای اعتقادی و نمادین در اکثریت نگارهها به چشم میخورد. این پژوهش با هدف بررسی و شناختِ نمادشناسانهی سنگنگارههای درّه نگاران سراوان و دلایل اعتقادیِ ایجاد نقوش از سوی مردم بدویِ آن سامان انجام و به دنبال پاسخگوئی به این سئوال است که: بیشترین تصاویر حک شده بر صخرههای این درّه، از چه نوعی بوده و مبتنی بر چه بنیانهای نمادین و اعتقادی ترسیم شدهاند؟ روش تحقیق، توصیفی تحلیلی بوده و دادهها از طریق بررسی میدانی و ثبت مشاهدات نگارنده و نیز به روش اسنادی، گردآوری و به روش استدلال استقرایی، تحلیل شده-اند. یافتهها نشان میدهد که نگارهها در درّه نگاران، به سه گروه جانوری، انسانی و هندسی تقسیم میشوند که نقوش جانوری بیشترین فراوانی را در بین سایر نقوش دارد. زمینههای نمادین و اعتقادی، نقشِ برجستهای در طراحی نقوش داشته و به طور عمیقی با نحوه زیست و باورهای فکریِ مردم منطقه در آن زمان مرتبط بوده است. ضمن اینکه، بسیاری از بنیانهای اعتقادی که در هنر صخرهنگاریِ آن دوره نقش مؤثری داشتهاند، در زندگی ساکنان فعلیِ منطقه، بوضوح قابل مشاهده است.