ارزیابی و تحلیل آسیبپذیری نقاط حساس شهری بر اساس اصول پدافند غیرعامل (مطالعه موردی: بندر دیّر)
نویسندگان
1 دانشیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه پیام نور تهران، ایران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد برنامهریزی شهری، دانشگاه پیام نور، اصفهان، ایران
doi
چکیده
بر اساس موقعیت استراتژیک کشور ایران در منطقه خاورمیانه و تهدیدات موجود، پرداختن به مقوله آسیبپذیری کشور بهویژه شهرها که مکانهای تجمع انبوه سرمایههای مختلف هستند ضروری است. امروزه در جنگها تأکید بیشتری بر آسیب وارد نمودن به زیرساختها و نقاط مهم شهری دارند تا از هزینههای بالای جنگهای فرسایشی پرهیز شود. از طرفی شهر های ساحلی به دلیل قرار گیری در نوار ساحلی و نبود موانع طبیعی در مجاورت آنها و نیز دارا بودن نقاط حساس شهری و زیر ساخت های متعدد که اکثر آن ها نقش کارکردی منطقه ای و ملی را دارا هستند، آسیبپذیری بالایی در برابر جنگها و مخاطرات طبیعی گوناگون نظیر زلزله، سیل، طوفان و غیره را دارند. پژوهش حاضر به روش توصیفی- تحلیلی و باهدف ارزیابی و تحلیل آسیبپذیری نقاط حساس شهری بندر دیّر بر اساس اصول پدافند غیرعامل است. ابتدا فهرستی از نقاط حساس شهری و معیارهاو زیرمعیارهای مؤثر بر آسیبپذیری، بر اساس منابع و استفاده از نظرات کارشناسان مربوطه و خبره پیرامون موضوع استخراج و سپس از طریق پرسشنامههای تکمیلشده و و روش تحلیل سلسلهمراتبی سطح آسیبپذیری نقاط مشخص گردید. پس از تهیه و ترسیم نقشههای آسیبپذیری در آرک جی.آی.اس، با استفاده از روش برنامهریزی سوات راهبرد نهایی و استراتژی های لازم به منظور کاهش آسیب پذیری محدوده ی مورد مطالعه مشخص گردید. بر اساس نتایج نقاط حساس شهری بندر دیر دارای آسیبپذیری متفاوت و بالایی دارند و از میان آن ها، اسکلهی صیادی بیشترین آسیب پذیری و شهرداری بندرکمترین آسیبپذیری را دارد. راهبرد مناسب برای کاهش آسیبپذیری نقاط نیز، تهاجمی است.