فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

عرصۀ تاریخ­نگاری و مطالعۀ هنر اسلامی حدود دو سدۀ پیش در مغرب­زمین نمایان شد. رویکردهای جدید تاریخ­نگاری و آشنایی با متون اسلامی، درک دستاوردهای تمدن اسلامی، از جمله هنر را ساده­تر کرد. اندکی بعد، گروهی از معماران به شوق دیدار بناهای کهن اسلامی راهی اسپانیا شدند. دست­اندازی استعماری یا روابط سیاسی قدرت­های غرب در سرزمین­های اسلامی، پای جهانگردان طراح و معمار را به این مناطق باز کرد. حاصل این سفرها انبوهی طرح و تصویر از بناهای کهن بود که مردم غرب را با معماری اسلامی آشنا می­کرد. در مرتبه­ای دیگر، خرید و فروش اشیا با حضور مشتریان اروپایی و وساطت دلالان بومی، سیل آثار هنرها و صنایع کهن اسلامی را به مجموعه­های غرب سرازیر کرد. در این بین، نقش نمایندگان موزۀ کنزینگتون جنوبی در لندن پررنگ­تر بود. در این نوشتار مراتب نخستین برخوردهای غربیان با میراث هنر اسلامی در سه مرحلۀ شرق‌شناسی، سفرهای هنرشناسان غرب به سرزمین­های اسلامی در دورۀ استعمار، و گردآوری آثار هنر اسلامی در مجموعه‌های غربی بررسی شده است. روش کار مطالعه و تحلیل اسناد، گزارش­ها، و مقالاتی است که خودِ غربیان دربارۀ پیشینۀ مطالعات هنر اسلامی نوشته­اند. در انتها روشن خواهد شد عرصه­ای که امروز با نام هنر اسلامی برای همۀ هنرپژوهان جهان دانشی شناخته و مدوّن است، محصول همین برخوردهای خام اولیه است.