نقش معدنی شدن زیستی نیتروژن مواد آلی در تجزیه بقایای محصولات کشاورزی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی، بخش تحقیقات بیولوژی خاک، مؤسسه تحقیقات خاک و آب کشور، کرج، ایران.

doi
چکیده

. تجزیه بقایای آلی با مقدار نسبت کربن به نیتروژن (C/N) خاک ارتباط دارد. بقایای با C/N کمتر، سرعت تجزیه بیشتری داشته و ضمن تجزیه آنها مقادیر بیشتری نیتروژن آزاد میشود. بقایای غنی از لیگنین و خشبی با C/N بالاتر، تجزیه کندتری دارند. عدد 24=C/N به عنوان معیاری در تجزیه مواد آلی و معدنی شدن نیتروژن در نظر گرفته میشود. اگر بقایای کلش گندم با 80 =C/N به خاک اضافه شود ریزجانداران برای تنظیم نسبت C/N از ذخیره نیتروژن خاک استفاده و باعث کمبود موقت نیتروژن میشوند. اگر بقایای یک محصول مانند یونجه جوان با 13=C/N به خاک اضافه شود مازاد نیتروژن آن به گیاه خواهد رسید. بنابراین مدیریت بقایای گیاهی و تناوب کشت دارای اهمیت زیادی در حاصلخیزی خاک دارد. در عمل برای جلوگیری از بروز کمبود نیتروژن در گیاه، به بقایای آلی که محتوای نیتروژن آنها کم است، بایستی نیتروژن به صورت کود شیمیایی به خاک اضافه شود. در برخی مناطق، بقایای محصول قبلی سوزانده می‌شود که این عمل موجب کاهش مواد آلی و حاصلخیزی خاک و افزایش گازهای گلخانه ای میشود. با توجه به مقدار کم مواد آلی خاک‌های کشور و اقلیم خشک، اعمال شیوه های مدیریتی در راستای حفظ و افزایش مواد آلی خاکها ضروری است.

کلیدواژه‌ها