نماد و نمون قدمگاه در تاریخ شرق، با تأکید بر نگاره قدمگاه فالنامه تهماسبی
نویسندگان
1 گروه معارف دانشگاه هنر اصفهان
2 دانشکده پژوهش های عالی و کارآفرینی، دانشگاه هنر اصفهان
doi
10.22059/jfava.2018.258598.665954چکیده
انسان ها از آغاز تا کنون، به قدمگاههای اشخاص برجسته، به دیده احترام مینگریسته و آنها را نمادهایی از حضور معنویت، قدرت و تملک میشناختهاند. نیاز انسان به اسطورهسازی و انتساب مکانهایی خاص با افراد برجسته، موجب شده است "فرهنگ قدمگاه" در میان بشریت شکل بگیرد؛ بهطوریکه نشانههای آن از اعصار غارنشینی تا فضا دیده میشود. هدف این تحقیق، بررسی نماد قدمگاه در فالنامه تهماسبی و ارتباط آن با نقوش قدمگاههای موجود در ایران و جهان اسلام میباشد. اینکه پیشینه بهوجود آمدن قدمگاهها به چه دورهای بازمیگردد؟ آیا قدمگاهها بر اساس فرهنگ اسلامی ساخته شدهاند؟ نمادهای موجود درقدمگاه فالنامهتهماسبی، برانگیخته از کدام خاستگاه میباشد؟، مسألهایست که با روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از اسناد و منابع کتابخانهای به آن پرداخته میشود. یافتههای پژوهش بیان میدارد، قدمگاههای متعددی در سطح جهان وجود دارند که پیشینه آنها، اغلب به پیش از اسلام باز میگردد. برخی از آنها براساس کشف و شهودهای شخصی ساخته شدهاند و یا متأثر از فرهنگ هندی هستند. ضمن توجه به احترام قلبی ایرانیان و شیعیان به امامان و قدوم متبرک آنان و فرزندانشان، باید توجه داشت که نگاره قدمگاه فالنامه تهماسبی، به تقلید از نمونههای بودایی کشیده شده ولی در آن، از نمادهای اسلامی استفاده شده و ارتباطی با قدمگاه نیشابور ندارد.