تحلیل نشانه شناسی پوسترهای فرهنگی به مثابه متن در آغازدهه‌ 80

نویسندگان

1 دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکز

2 دانش آموخته پژوهش هنر دانشگاه علم و فرهنگ

doi
10.22059/jfava.2018.136719.665316
چکیده

نشانه‌شناسی پوستر به‌مثابه متن، یک فرصت تحلیلی برای ورود به­جهان متن تجسمی است تا به‌واسطه دلالت‌های متنی آن، قدرت کشف و شناسایی مفاهیم موجود متنی ایجاد گردد. پوسترهای فرهنگی، یکی از مقوله‌های گرافیک با استفاده از نشانه‌های تصویری و نوشتاری ارتباط میان مخاطب و اثر را شکل داده، اما با میدان بیشتری برای نمایش تخیل­ورزی مواجه و از ­این نظر متمایز­اند. این آثار در آغاز دهه 80، چون نقطه عطفی از لحاظ کمّی وکیفی تفاوت‌های عمده‌ای نسبت به­گذشته داشته ‌است. هدف مقاله پیش­رو این است که با تحلیل، تاویل و شناخت و بررسی میان­نشانه‌ای نشانه­های تصویری و نوشتاری پوسترهای فرهنگی در آغاز دهه80، به­گرایش­های حاکم بر آثار پی ببرد. گفته­پردازان، دال­های (نشانه‌های تصویری و نوشتاری) گفته خود را به­شکل هوشمندانه‌ای درهم‌تنیده که علاوه بر دلالت معنایی در نظام نشانه‌ای خاص خود، هم‌زمان در نظام‌های نشانه‌ای دیگر­ نیز ایفای نقش کنند تا دریافت معنا برای گفته‌خوان به تعویق بیفتد. نشانه­شناسی کلاسیک (پرس و سوسور)، دلالت­های معنایی دال واحد در نظام پیچیده یک متن تجسمی را با توجه به نظام­های نوشتاری و تصویری رمزگشایی خواهد کرد. در نتیجه گفته­پردازان، گرایش­هایی چون کمینه‌گرایی، وجه تصویرسازانه، غیاب عکس و تغزلی برخورد کردن با گفته، اهمیت دانستن پردازش در ذهن مخاطب و غیره را در گفته خود منعکس کرده­اند.