فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: پژوهش حاضر با هدف تبیین و ارائه مدلی از عوامل بازدارنده مؤثر بر رفتارهای نژادپرستانه در ورزش انجام شد، چرا که ورزش به عنوان بستری برای تعاملات اجتماعی می‌تواند نقش مهمی در تقویت یا تضعیف نابرابری‌های نژادی ایفا کند.روش: این پژوهش کیفی با استفاده از روش نظریه‌سازی داده‌بنیاد و رویکرد سیستماتیک اشتراوس و کوربین انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 15 نفر از صاحب‌نظران و متخصصان حوزه مدیریت ورزشی، جامعه‌شناسی و روان‌شناسی ورزشی، مربیان و داوران ورزشی گردآوری شد. نمونه‌گیری ابتدا به روش هدفمند (با انتخاب صاحب‌نظران شناخته‌شده) و سپس به روش گلوله‌برفی (با معرفی شرکت کنندگان جدید از سوی افراد اولیه) انجام گرفت. و داده‌ها طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و گزینشی تحلیل شدند. روایی پژوهش از طریق درگیری مستمر با داده‌ها، بازبینی توسط مشارکت‌کنندگان و مقایسه‌های مداوم تضمین شد. برای اطمینان از پایایی، از ضریب توافق بین کدگذاران (0.83) استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که نژادپرستی در ورزش تحت تأثیر دو دسته شرایط علّی است: ساختار قدرت و سیاست‌های تبعیض‌آمیز نهادی، و نابرابری اقتصادی و سرمایه‌گذاری ورزشی. پدیده اصلی رفتارهای نژادپرستانه در محیط‌های ورزشی است که زمینه‌های تاریخی-فرهنگی، هنجارسازی، رسانه‌ها و بازنمایی سنتی بر آن تأثیرگذارند. بازیگران کلیدی مانند مربیان، مدیران و هواداران نقش مداخله‌گر دارند. راهبردهای مقابله شامل آموزش، ظرفیت‌سازی، تغییر فرهنگی و سازوکارهای حمایتی و عدالت ترمیمی است که به سلامت روانی و ایجاد محیط ورزشی فراگیر کمک می‌کند و تعارضات نژادی را کاهش می‌دهد. نتایج نشان داد که مقابله با نژادپرستی در ورزش نیازمند رویکردی جامع شامل اصلاح ساختارهای اقتصادی، سیاسی و فرهنگی است. تدوین قوانین ضدتبعیض، آموزش‌های آگاهی‌بخش و تقویت ارزش‌های اخلاقی می‌تواند به ایجاد محیطی عادلانه و فراگیر در ورزش منجر شود. این پژوهش مدلی پارادایمی ارائه کرد که می‌تواند به عنوان چارچوبی برای سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی در جهت کاهش نژادپرستی در ورزش مورد استفاده قرار گیرد.