نقش اهریمنی پروتئین اسپایک در کروناویروس ها: ساختار، فعالیت و تکامل

نویسندگان

1 تهران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده علوم زیستی، گروه بیوشیمی

2 تهران، دانشگاه تهران، دانشکده علوم و فنون نوین، گروه مهندسی علوم زیستی

3 تهران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده علوم زیستی، گروه بیوشیمی

4 تهران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده علوم زیستی، گروه بیوشیمی

5 تهران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده علوم زیستی، گروه بیوشیمی

doi
چکیده

از ابتدای قرن بیست و یکم کروناویروس­ها با منشا حیوانی عامل چندین اپیدمی پنومونی مرگبار در انسان بوده­اند از جمله بیماری سارس، مرس و در حال حاضر بیماری کووید-19 که به صورت پاندمی در جهان شیوع پیدا کرده است. ظهور این سندرم­های حاد تنفسی بر تهدید انتقال بین گونه ایی کروناویروس­ها و شیوع در انسان­ها تاکید دارد. کروناویروس­ها حاوی یک پروتئین اسپایک (spike) (S) واقع در سطح هستند که به واسطه شناخت گیرنده و الحاق غشا، عفونت را آغاز می کنند و عامل کلیدی در اختصاصیت میزبان و انتفال بین گونه­ایی ست. تا به امروز هیچ درمان خاص یا واکسنی علیه هیچ یک از هفت کروناویروس انسانی مورد تأیید قرار نگرفته است، و این امر ضرورت بررسی اصول حاکم بر ورود ویروس و مکانیسم انتقال بین گونه­ای را تأکید می­کند. در این مقاله مروری، مکانیسم عفونت مورد استفاده توسط کروناویروس­ها با تمرکز بر روی ویژگی­های پروتئین S، و اتصال به گیرنده آن، و همچنین  تفاوت­ها در گونه­های مختلف و فرآیندهای پروتئازی درگیر در آغاز عفونت بررسی گردیده تا تصویر کاملی از نقش آن­ها در چرخه تکثیر کروناویروس­ها ارائه شود و همچنین در انتها درباره روش­های درمانی مبتنی بر پروتئین S و گیرنده ACE2 صحبت می­ شود.