بحران‌‌ نوسلفی‌ها؛ تحلیل تکنیک‌های رسانه‌ای داعش در جذب نیرو و ایجاد ترس

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.27834999/CSIW.2402.1373.1.32.6
چکیده

یکی از عوامل بحران در خاورمیانه که همزمان بستر و حاصل سوزانندة آن به کشورهای اسلامی این منطقه می‌رسد، نوسلفی‌گرایی است. نوسلفی‌ها و افراطیون جهادی در این منطقه با تمسک به تفاسیر سست‌بنیان اما خشن از دین، همواره به شکل‌های مختلف موجب آسیب به کشورهای اسلامی و دین شده‌اند. اگرچه بسترها و پشتیبانان آن‌ها مورد بررسی و تا حدی شناخته شده است اما در سال‌های اخیر در سایة برخی شرایط به‌وجود آمده، با استفاده از روش‌ها و تکنیک‌های تبلیغاتی توانسته‌اند به جذب نیرو و گاه ایجاد رعب و ترس بپردازند. اقدامات و نقش‌های تروریستی آن‌ها در کشورهای منطقه در حالی همچنان در جریان است که با استفاده از این روش‌های تبلیغاتی نیرو می‌گیرند و اثرگذارند. از این رو می‌توان گفت یکی از راه‌های تضعیف و از میان بردن این کانون بحران‌ساز در منطقه، شناخت راه‌ها، ابزارها و تکنیک‌های تبلیغاتی این گروه‌ها و مقابله با آن است. در این مسیر اگرچه در مورد فعالیت این گروه‌ها در شبکه‌های مجازی بررسی‌هایی شده است، در مورد مضمون تبلیغات و به‌طور خاص تکنیک‌های پیچیده، فکرشده و مدرن این گروه‌ها در ساخت فیلم‌های تبلیغاتی کمتر تأمل و تحقیق شده است. سؤال اصلی پژوهش این است که این گروه‌ها از چه تکنیک‌هایی برای جذب مخاطبان خود استفاده می‌کنند و اثر فیلم‌ها بر مخاطبان چگونه است؟ یافته‌های ما با تمرکز بر گروه داعش نشان می‌دهد این گروه‌ در ساخت و تولید فیلم‌های تبلیغاتی خود از ابزارها، روش‌ها و تکنیک‌های مدرن فیلم‌سازی جهان و نیز عناصر و تکنیک‌های رویکرد پست مدرن در سینما و ارتباطات به‌ویژه خلاقیت‌های آن در ساخت صحنه‌های اکشن، تصاویر خارق‌العاده از کشتار و سازوکارهای روانشناسانة پیوسته با آن‌ها در سمت‌و سوی اهداف خود استفاده کرده است.