حفر بی رویه چاه ها و بسترسازی ناپایداری فضا در دشت قاین
نویسندگان
1 استادیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.
2 کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.
doi
10.22077/vssd.2020.3850.1011چکیده
انتقال آبهای زیرزمینی به سطح زمین از ادوار بسیار دور رایج و متداول بوده است. از جمله روشهایی که با استفاده از آنها اقدام به این امر میکنند حفر قنات، چاههای عمیق و نیمهعمیق و چاههای دستی است. از دهه 1320 در شهرستان قاینات حفر چاههای عمیق و نیمه عمیق آغاز شد و به تدریج در تمام دشت ها به ویژه دشت قاین به سرعت و بی رویه گسترش یافت. حفر بیرویه چاهها مشکلات زیست محیطی را برای این دشت ایجاد نمود. هدف اصلی مقاله حاضر بررسی اثرات زیست محیطی چاههای عمیق و نیمه عمیق بر سکونتگاههای روستایی دشت قاین بوده است. پژوهش حاضر بر مبنای هدف جزء تحقیقات کاربردی بوده و به روش توصیفی- تحلیلی انجام شده است. نتایج نشان داد که بهرهبرداریهای بی رویه از منابع آب زیرزمینی در دشت قاین با حفرچاههای عمیق و نیمهعمیق باعث به وجود آمدن مشکلات زیست محیطی در سکونتگاههای روستایی در دشت قاین از جمله خشک شدن قنوات قدیمی، افت سطح آبخوان و کاهش کیفیت منابع آب شده است. در حقیقت گسترش چاهها در دشت قاین منجر گردیده با برهم خوردن تعادل محیط زیست، موج شدید ناپایداری در سکونتگاههای انسانی فضا از جمله نقاط روستایی پدیدار گردد.
