فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بخشی از آموزه‌های امام علی (ع) ناظر بر مؤلفه‌های سیاست جنایی و متضمن اندیشه‌ها و تدابیری خاص در مقابله با پدیده مجرمانه می‌باشد. ابزار جرم‌انگاری رفتارها و تعیین مجازات در قوانین برای کاهش یا کنترل پدیده مجرمانه یکی از این مؤلفه‌ها می‌باشد. در این مقاله بر طبق منابع کتابخانه‌ای و با استفاده از روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی ملاک‌های دخیل در جرم‌انگاری رفتارها و تعیین مجازات در قبال ارتکاب رفتارهای جرم‌انگاری ‌شده مبتنی بر برخی از آموزه‌های امام علی (ع) پرداخته شده است. این پژوهش نشان می‌دهد که رفتارهای ناسازگار با مقاصد پنج‌گانه جان، مال، نسب، عقل و دین از میزان سرزنش‌پذیری بالایی برخوردار می‌باشند. از این‌رو، ضرورت مداخله کیفری در چنین مواردی غیر قابل انکار است و از آن‌جا که مقاصد مذکور جزء مصالح ضروری تلقی می‌شوند، جرم‌انگاری رفتارهای ناسازگار با آن در پرتو اصول جرم‌انگاری، راهکاری برای کاهش و کنترل بزه‌کاری محسوب می‌شود. همچنین، با عنایت به این‌که جرم‌انگاری و متعاقب آن وضع مجازات در پرتوی خیرخواهی است، اگر روش‌های دیگری غیر از مجازات برای مقابله با بزهکاری وجود داشته باشد، تمسک جستن به مجازات صائب به نظر نمی‌آید و به‌کارگیری مجازات کارکرد حداقلی دارد و به عنوان آخرین ابزار و متناسب با جرم مورد استفاده واقع می‌شود.