واکاوی علل بحران سیاسی لبنان (2019-2005)

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه گیلان، گروه علوم سیاسی، رشت، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد روابط بین‌الملل، دانشگاه گیلان، گروه علوم سیاسی، رشت، ایران

doi
10.27834/CSIW.2401.1349.4.31.9
چکیده

شرایط سیاسی_اجتماعی ناهمگون و موزاییکی لبنان که ریشه در تاریخ این کشور دارد، اصلی‌ترین دلیل شکل‌گیری ناآرامی‌ها و عدم اجماع نخبگان سیاسی برای ایجاد مصالحه بین گروه‌ها و جریان‌های قومی و مذهبی در داخل این کشور است. اما در کنار عامل فوق، عوامل دیگری نیز در این زمینه دخیل هستند. پژوهش حاضر سعی دارد با رویکردی تبیینی و شیوۀ گردآوری کتابخانه‌ای به این سؤال پاسخ دهد که؛ مهم‌ترین مؤلفه‌های تأثیرگذار در شکل‌گیری بحران سیاسی لبنان و گسترش آن بر دیگر حوزه‌ها بین سال‌های 2005 تا 2019 چه بودند؟(سؤال) در این پژوهش، نویسندگان با بهره‌­گیری از رویکرد سطح تحلیل و همچنین رویکرد امنیتی لیتل که به  انسجام­سیاسی اجتماعی و نوع محیط امنیتی می­پردازد، نقش مؤلفه‌های داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی را مورد واکاوی قرار می‌دهند. یافته‌ها نشان می‌دهد که اختلافات داخلی بین گروه‌های مختلف قومی و مذهبی باعث ضعف نهاد دولت و فراهم کردن زمینه برای نقش آفرینی بازیگران خارجی در سپهر سیاسی لبنان شده است. در کنار مؤلفه‌های داخلی، نقش مداخله‌گرایانه بازیگران خارجی و ائتلاف‌ آن‌ها با گروه‌های قومی و مذهبی با هدف دستیابی به منافع مورد نظر خود، باعث عدم حصول یک توافق جمعی در میان نخبگان سیاسی این کشور شده است. این مسئله معضل چندپارگی، بی‌ثباتی و بحران‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی عمیق لبنان در طول سال‌های 2005 تا 2019 را دو چندان نمود (یافته‌ها).