ارزیابی مؤلفه های تأثیرگذار بیلبوردهای تبلیغاتی بر ارتقاء کیفیت منظر شهری شیراز

نویسندگان

1 استادیار، گروه ارتباط تصویری، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشگاه هنر شیراز، شیراز، ایران.

doi
10.22075/aaj.2024.33728.1230
چکیده

تابلوهای شهری یکی از مهم ­ترین عناصر سازنده و بخش جدایی ­ناپذیر از کالبد و منظر شهرها شناخته­ شده ­است که تأثیرات مطلوب یا نامطلوبی بر کیفیت فضای شهری دارد. از آن­ جا که بیلبوردهای شیراز تأثیر مثبتی بر منظر شهری ندارند، بر خلاف ضوابط و استانداردهای ملی تبلیغات شهری طراحی و نصب شده ­است و به منظر شهری آسیب رسانده‌اند؛ هدف از انجام پژوهش، تبیین راهبردهای بهینه برای بیلبوردهای تبلیغاتی در راستای ارتقاء کیفیت منظر شهری شیراز است. پرسش این است مبتنی بر استانداردهای موجود تبلیغات و منظر شهری، چه مؤلفه ­هایی از بیلبوردهای تبلیغاتی و منظر شهری بر کیفیت و ارتقاء منظر شهری شیراز تأثیر گذارند؟ پژوهش کیفی-کمی و از حیث هدف، کاربردی، از نوع روش، توصیفی-تحلیلی و پیمایشی است. جهت دستیابی به هدف، سعی شد تا با مطالعه ادبیات پژوهش، استانداردهای ملی تبلیغات شهری، مشاهدات میدانی و مصاحبه با 10 متخصص تبلیغات، مهندسان شهرسازی پیرامون بیلبوردهای تبلیغاتی، برداشت­ های میدانی و بازدید از کل بیلبوردهای شهری شیراز (70 سازه)، شاخص­ های اثربخش بیلبوردهای تبلیغاتی در مناطق یازده ­گانه شیراز استخراج شود و سپس با استفاده از تکنیک راهبردی سوآت (راهبردهای تدافعی، محافظه ­کارانه، رقابتی و تهاجمی) تحلیل­ گردند. نتایج حاصل از پژوهش حاکی از آن است که در میان عوامل سوآت، عوامل فرصت ­ها بالاترین اثر را در ارتقای کیفیت منظر شهری به واسطه بیلبوردهای تبلیغاتی داشته و در میان عوامل دسته بندی شده در قالب هفت مؤلفه­، مؤلفه پایداری-اجتماعی نخستین اولویت و سپس به ترتیب مؤلفه فضایی-تاریخی، مؤلفه ­های فنی، فضایی-کالبدی، فضایی-فرهنگی، زیبایی ­شناسی عینی و عملکردی بر منظر شهری اثرگذار بوده­ است.