بررسی کارایی مدل ریز‌ مقیاس نمایی آماری در پیش‌بینی بارش در دو اقلیم خشک و فراخشک

نویسندگان

1 مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمان

2 دانشگاه سیستان و بلوچستان

3 دانشگاه زابل

4 دانشگاه زابل

5 دانشگاه تهران

doi
10.22067/jsw.v0i0.23119
چکیده

پیش‌بینی میزان بلند ‌مدت بارش در برنامه‌ریزی و مدیریت منابع آب، به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک، از اهمیت بالایی برخوردار است. لذا در این پژوهش به منظور بررسی اثر تغییر اقلیم بر میزان بارندگی در مقیاس ایستگاهی از مدل آماری SDSM استفاده شده است. داده‌های مورد استفاده در این پژوهش شامل میزان بارندگی روزانه ایستگاه‌های سینوپتیک کرمان و بم، داده‌های بازتحلیل NCEP و خروجی‌های مدل HadCM3 (داده‌های نسل سوم مدل جهانی اقلیم تحت سناریو‌ی A2 وB2) برای دوره پایه (2001-1971 میلادی) می‌باشد. میزان بارش برای سه دوره (2039-2010)، (2069-2040) و (2099-2070) پیش‌بینی و با دوره پایه مورد مقایسه قرار گرفته است. از 15 سال اول داده‌ها (1985-1971) برای واسنجی و از 15 سال دوم (2001-1986) برای اعتبارسنجی مدل استفاده شده است. بررسی معیار‌های ارزیابی کارایی مدل از جمله میانگین خطای مطلق و مجذور میانگین مربعات خطا، نشان داد که این مدل در منطقه خشک، از توانایی و دقت بالاتری برای پیش‌بینی میزان بارندگی نسبت به منطقه فراخشک برخوردار می‌باشد. نتایج نشان داد میزان بارش سالانه تا سال 2099، در ایستگاه کرمان در سناریوهای A2و B2به ترتیب (3/1) و (3/0) میلی‌متر کاهش و در ایستگاه بم حدود (56/4)، (46/5) میلی‌متر نسبت به دوره پایه افزایش خواهد داشت.