بررسی تاثیر سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، صنعتی شدن و آموزش بر محیط زیست در ایران: رهیافت بلانچارد-کوا

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشکده اقتصاد، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری دانشکده اقتصاد، دانشگاه تبریز ، تبریز، ایران

3 استاد دانشکده اقتصاد، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

4 دانشجوی دکتری دانشکده اقتصاد، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

5 استاد یار اداره اموزش و پرورش ، اردبیل، ایران

doi
10.22067/erd.2024.86583.1222
چکیده

آلودگی زیست محیطی یکی از چالش های جدی جوامع بشری است، چرا که آلودگی‌های زیست محیطی امنیت زندگی انسان‌ها را با خطرات جدی روبرو کرده است. در حال حاضر صنعتی شدن و جریان سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی از عوامل بنیادین در توسعه پایدار اقتصادی است. در کنار آنها، آموزش نیز از عوامل موثر در ارتقای سرمایه‌ انسانی و بهبود کیفیت زیست محیطی است. مطالعه حاضر با استفاده از تکنیک بلانچارد-کوا، تأثیر شوک‌های موقت و دائمی سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، صنعتی‌شدن و آموزش بر انتشار دی‌اکسید کربن در ایران طی دوره1366-1399 را بررسی کرده است. نتایج نشان می‌دهد که در کوتاه‌مدت، افزایش سرمایه‌گذاری خارجی، صنعتی‌شدن و سطح آموزش با افزایش انتشار دی‌اکسید کربن همراه بوده است. این امر به دلیل افزایش تولید و مصرف انرژی در این دوره بوده است. با این حال، در بلندمدت، ارتباط معنی‌داری بین این عوامل و میزان انتشار دی‌اکسید کربن مشاهده نشده است. این یافته حاکی از آن است که در بلندمدت، مکانیسم‌های خود تنظیمی اقتصادی و زیست‌محیطی، اثرات منفی اولیه را تعدیل کرده‌اند. بنابراین سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، صنعتی شدن و آموزش در کوتاه‌مدت باعث افزایش آلودگی می‌شود، ولی در بلندمدت تاثیری بر آلودگی محیط زیست ایران ندارد