اثربخشی شناخت‌درمانی مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی بر انعطاف‌پذیری شناختی همسران جانبازان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی, دانشگاه تهران, ایران

2 کارشناس ارشد مشاوره و راهنمایی, دانشگاه آزاد واحد رودهن , تهران , ایران

3 کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، دانشگاه علوم و تحقیقات کرمان، کرمان، ایران

4 دانشکده علوم انسانی,دانشگاه امام حسین،تهران , ایران

5 دانشجوی دکتری مشاوره, دانشگاه آزاد واحد تهران شمال, تهران , ایران

doi
چکیده

مقدمه: همسران جانبازان ازنظر تعامل و ارتباط با جانباز از ویژگی‌های روان‌شناختی و اثرات نامطلوب رفتاری و شناختی او متأثر می‌شوند که این امر می‌تواند به‌طور جدی، انعطاف‎‌پذیری روان‌شناختی همسران جانباز را تحت تأثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی شناخت‌درمانی مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی بر انعطاف‌پذیری شناختی در همسران جانبازان انجام شد.روش: در این پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل، 32 نفر از همسران جانباز مراجعه‌کننده به کلینیک شهر تهران  در سال 1396 که از میزان انعطاف‌پذیری شناختی ضعیفی برخوردار بودند، به‌روش نمونه‌گیری هدف‌مند انتخاب شده و به‌طور  تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند (در هر گروه 16 نفر). مداخله شناخت‌درمانی مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی، طی 8 جلسه (هرجلسه 120دقیقه) برای گروه آزمایش انجام شد. برای گردآوری داده‌ها، از پرسشنامۀ انعطاف­­پذیری شناختی (CFI) استفاده شد و داده‌های پژوهش با استفاده از روش تحلیل کوواریانس با تعدیل اثر پیش‌آزمون مورد بررسی قرار گرفتند.نتایج: یافته‌ها نشان داد که فرضیه‏های پژوهش مبنی‌بر تأثیر شناخت‌درمانی مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی بر افزایش انعطاف‌پذیری شناختی همسران جانبازان مورد تأیید قرار گرفته است و همسران جانبازان گروه آزمایش نسبت به جانبازان گروه کنترل در پس‌آزمون به‌طور معنی‌داری، انعطاف‌پذیری شناختی بیشتری داشتند (05/0 P <).بحث: آموزش شناخت‌درمانی مبتنی‌بر ذهن‌آگاهی بر افزایش انعطاف‌پذیری شناختی همسران جانبازان، اثربخش است و باعث افزایش انعطاف‌پذیری شناختی در آنان می‌شود.