بررسی ویژگی های تزیینی قرآن نگاری مکتب شیراز عصر صفوی
نویسندگان
1 استادیار، دانشکده هنر، دانشگاه شاهد تهران، تهران، ایران
2 کارشناسی ارشد پژوهش هنر، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران.
doi
10.22059/jfava.2015.55441چکیده
نیمه اول صفوی یکی از اعصار طلایی هنر کتابت قرآن در ایران است و سبک ها و مکاتب هنری شاخصی در شهرهای مختلف تحت حکومت صفوی پدیدار شده است. یکی از مکاتبی که همواره در طول تاریخ ایران نقشی کلیدی در هنرهای مربوط به کتابآرایی ایفا کرده است، مکتب شیراز میباشد. نقطه اوج هنر تذهیب نسخ دست نویس و قرآننگاری در شیراز را باید در سال های قرن نهم و دهم ه. ق جستجو کرد. پژوهش حاضر در پی پاسخ به این سوال است که دستاوردهای تزیینی و تصویری قرآنهای مکتب شیراز صفوی چیست؟ تجزیه و تحلیل تزیینات و ابعاد گرافیکی نمونه هایی نفیس از قرآنهای مکتب شیراز عصر صفوی با این هدف صورت گرفته است تا ویژگی آرایه های تصویری آثار مورد مطالعه قرار گیرد و نقش این مکتب در هنر قرآننگاری شناسایی شود. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی است و از طریق منابع کتابخانهای و مشاهده به انجام رسیده است. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد قرآنهای مکتب شیراز صفوی از جهت ساختار، فشردگی و پیچیدگی تذهیب، جسارت در انتخاب ترکیبات رنگی زنده، شیوه خوشنویسی و غلبه نقوش گیاهی با یکدیگر مرتبط هستند. این آثار از الگویی واحد در ترسیم قالب اصلی پیروی میکنند و عمده نوآوریهایشان در جزییات نمایان میشود