فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شهرهای تاریخی دارای آثار و لایه‌های باستان‌شناسانه‌ایی هستند که در گذر زمان به تدریج در زیر لایه‌های جدید پنهان گردیده‌اند. معمولا در روند حفاظت عالمانه تلاش می‌شود از لایه‌های تاریخی شهرها به شیوه صحیح صیانت گردد تا از طریق برقراری ارتباط معنادار میان آنها بتوان به سیر شکل‌گیری، تحول، تکامل و دگرگونی شهر در دوره‌های مختلف آگاهی پیدا کرد. اجزا بافت تاریخی در اثر تغییرات کالبدی و کاربری به‌مرور شکل گرفته‌اند. یکی از شهرهای تاریخی مهم ایران که زمینه‌های فراوانی برای مطالعه سیر تحولات کالبدی در اختیار پژوهش‌گران قرار می‌دهد، قزوین است. نقش کوچه برق، که بین دولت‌خانه و مسجد شاه قرار دارد، در تحولات بافت تاریخی قزوین در دوره صفویه به صورت مشهود قابل بررسی است. این کوچه در مرکز بافت تاریخی قرار گرفته و با تغییرات در ساختار کلی شهر، نقش  آن به عنوان مسیر ارتباطی بین اجزای اصلی بافت، تغییر کرده است. این پژوهش در پی آن است با بررسی کوچه برق به عنوان یکی از عناصر مهم تاریخی در شهر قزوین از طریق مطالعات میدانی و اسنادی و با استناد به تصاویر و اسناد تاریخی، ضمن معرفی ساختار تشکیل دهنده بافت اطراف کوچه، به تبیین لایه‌های پنهان کوچه و بررسی تغییرات آن در توسعه شهر بپردازد. پژوهش حاضر با به کارگیری روش‌های تحقیق تاریخی و توصیفی- تحلیلی به انجام رسیده است. مدارک و اسناد این پژوهش شامل متون تاریخى، سفرنامه‌هاى سیاحان داخلى و خارجى و تصاویر و نقشه‌هاى تاریخى موجود از بافت تاریخی قزوین است. از جمله نتایج اصلی این پژوهش، شناخت لایه‌های باستان‌شناسانه‌‌ ای کوچه برق به‌عنوان قسمتی از بافت تاریخی شهر قزوین و مسیر ارتباطی مهم بین قطب‌های اصلی بافت تاریخی شهر است. مساله پژوهش شناخت کوچه در روند توسعه شهری و ارتباط آن با عناصر ساختاری و نظام‌های شهرسازی واجد اهمیت است. نقش ارتباطی این کوچه در اثر تغییرات کالبدی ایجاد شده در آن شکل گرفته است.