فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در میان تنوع بی‌سابقه استفاده از متریالهای مختلف در هنر معاصر، الیاف توانسته خود را به عنوان شاخه‌ای از هنر پست مدرن مطرح کند. تولید اثر هنری با الیاف از اهمیت و پیشینه‌ای غنی در تمامی فرهنگ‌های جهان برخوردار است. با این حال تا پیش از عصر معاصر، استفاده از این متریالِ هنری، تنها در بستر صنایع دستی و هنرهای کاربردی امکان‌پذیر بودو جزء هنرهای زیبا به‌شمار نمی‌آمد. در ابتدای قرن بیستم با شکل‌گیری رویکردهای پست‌مدرن، گروهی از هنرمندان زن در آمریکا در برابر این نوع تقسیم‌بندی‌ها ایستادند و فعالیت‌های ایشان منجر به آن شد تا این متریال هنری به عنوان بخشی از هنرهای زیبا شناخته شده و به موزه‌های هنرهای جدید راه یابد. با توجه به این تغییر پارادایم، این مقاله در نظر دارد به این پرسش پاسخ دهد که دوخت و الیاف چه قابلیت‌هایی برای ارائه در حوزه هنرهای تجسمی از جمله هنر چیدمان دارند؟ و این ویژگی‌ها چگونه می توانند مؤلفه‌های پست‌مدرن را بازتاب می‌دهند؟ این نوشتار با هدف رسیدن به قابلیتهای منحصربه فرد الیاف در حوزه هنر معاصر به تحلیل آثار چند بانوی هنرمند مطرح در این حوزه می‌پردازد و تلاش می‌کند مؤلفه‌های پست‌مدرن را در آثار ایشان بازخوانی کند. این تحقیق از نوع کیفی و به شیوه توصیفی_ تحلیلی بوده و جمع‌آوری اطلاعات در آن به روش کتابخانه‌ای و مطالعه اسنادی است. نتیجه حاصل از تحقیق نشانگر آن است که با برداشتن چارچوب‌های از پیش‌تعیین شده، دریچه‌ای جدید از قابلیتهای الیاف در دسترس هنرمندان قرار گرفته که سبب خلق آثاری متنوع شده که سبقه‌ای مستقیم در گذشته و هنرهای صناعی ندارد. از مهم‌ترین این ویژگی‌ها می‌توان به بیانگری منحصربه‌فرد، امکان ارائه و چیدمان آثار در قالب هنر محیطی، قابلیت برقراری ارتباط لمسی، حضور اثر بدون واسطه برای عموم مردم و نیز امکان ورود مخاطب به اثر و ادارک بی‌واسطه اثر هنری توسط بیننده را برشمرد.