بررسی تأثیر تغییر اقلیم بر ارزش‌افزوده بخش کشاورزی کشورهای منتخب منا

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشته اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد

2 دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه فردوسی مشهد

3 استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.22067/erd.2021.67927.1003
چکیده

چکیده تغییرات آب‌وهوایی کره زمین به‌عنوان نتیجه روزافزون کشورها برای دستیابی به رشد اقتصادی بالاتر در دهه­های اخیر اثرات زیـادی را به دنبال داشـته کـه نمی­توان تأثیر آن بر بخش کشاورزی را نادیده گرفت. بخش کشاورزی به لحاظ نقشی که در تأمین مواد غذایی مردم دارد، یکی از اصلی­ترین بخش­های متأثر از تغییر اقلیم است که بـا تأثیرپـذیری از شـرایط اقلیمـی هـر منطقـه می­تواند بر اقتصاد آن منطقه تأثیر بگذارد. در این میان برخی از مناطق در معرض تغییرات آب‌وهوایی شدیدتری قرار دارند؛ ازجمله منطقه خاورمیانه و کشور ایران که از این مسئله مستثنی نیستند. در این تحقیق به بررسی تأثیر تغییرات آب‌وهوایی بر ارزش‌افزوده بخش کشاورزی کشورهای منطقه منا پرداخته می­شود. بدین منظور از داده‌های دما و بارش و ارزش‌افزوده بخش کشاورزی 11 کشور منطقه منا برای دوره زمانی 2001-2016 و از مدل هم­جمعی با رهیافت حداقل مربعات معمولی اصلاح شده(FMOLS) و حداقل مربعات معمولی پویا(DOLS)  استفاده شده است. نتایج حاکی از آن است که یک رابطه بلند­مدت هم­جمعی میان تغییر اقلیم و ارزش‌افزوده بخش کشاورزی وجود دارد. در طول دوره موردبررسی متغیر دما اثر منفی و معنادار و متغیر بارش اثر مثبت و معنادار داشته است؛ به‌نحوی‌که با هر یک درصد افزایش دما و بارش در بلندمدت ارزش‌افزوده بخش کشاورزی در مدل (FMOLS) به­ترتیب به­میزان 28/0-، 03/0 درصد و در مدل (DOLS) به­میزان 09/0-، 02/0 درصد تغییر می­یابد.