فضای سایبر و آیندۀ هویت ملی: هشدارهای راهبردی برای امنیت ملی با رویکرد تحلیل لایه‌ای علّی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آینده‌پژوهی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استاد، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 استادیار، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران

4 استادیار، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.30479/jfs.2020.12612.1164
چکیده

هدف: هدف از این تحقیق آن است که شاخص‌های تبیین‎‌کننده هویت ملی در برابر شاخص‌های متضاد هویت ملی در فضای سایبر تعیین شده و تصویر کلان هویت ملی از سطح مسئله تا سطوح عمیق مشخص شود. روش:این مطالعه با استفاده از جمع‌آوری مصاحبه و کدگذاری و مقوله‌بندی و سپس قرار دادن داده‌های حاصل‌شده در تحلیل لایه‌ای علت‌ها، به توصیف علل و عوامل تهدیدات امنیتی فضای سایبر برای هویت ملی جمهوری اسلامی در سطوح مختلف می‌پردازد. یافته‌ها: هویت ملی مردم ایران در سطوح مختلف مورد تهدید قرار گرفته است. اگرچه این تهدید تا حدی ناشی از ضعف سیستم‌های سیاسی و اقتصادی است، اما به دلیل به کار گرفته شدن قدرت نرم غرب علیه ایران، این تهدید در لایه‌های جهان‌بینی و استعاره‌ها تشدید می‌شود، تا حدی که منجر به تحقیر کشور و انکار پیشرفت‌ها توسط کاربران داخلی و باورپذیری افکار ترویج شده از سوی غرب می‌شود. نتیجه‌گیری: هویت ملی جمهوری اسلامی در فضای سایبر با 11 شاخص معرف و 15 شاخص متضاد تعریف می‌شود. تعداد شاخص‌های متضاد در لایه علل سیستمی بیشتر از لایه‌های دیگر بوده و لازم است هنگام تدوین راهبرد برای انسجام‌بخشی به هویت ملی، این لایه مورد توجه فوری قرار گیرد.