مطالعه و بررسی اصول ترکیب بندی در بشقاب¬های شکار ساسانی
نویسندگان
1 کارشناس ارشد پژوهش هنر، دانشگاه تربیت مدرس
2 عضو هیأت علمی گروه باستان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس
3 عضو هیأت علمی دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس
doi
10.22059/jfava.2013.36268چکیده
چکیده از دوران ساسانی، به عنوان آخرین دوره شکوفایی فرهنگ و تمدن ایران قبل از اسلام، بخش قابل توجهی آثار زرین و سیمین به یادگار مانده است که میتوان آنها را یکی از پر مایهترین هنرهای فرهنگ و تمدن ایران زمین به حساب آورد. از آنجایی که هنر ساسانی عمدتاً درباری و نمایانگر فرّ و شکوه ایزدیِ پادشاهان ساسانی است، بنابراین اغلب آثار زرین و سیمین بجای مانده از این دوران، دربردارندة موضوعات و مضامینی مرتبط با پادشاه از جمله شکار شاهانه است. هنرمند ساسانی در اجرای این مضامین باید نهایت ذوق و هنر خود را برای طراحیِ این شکوه و جلال بکار میگرفت. در این پژوهش، ظروف سیمینِ شکار از منظر ترکیببندی مورد واکاوی بصری قرار گرفتهاند که منجر به دستیابی و کشف الگوهای رایج تناسباتی و ترکیبی در ظروف شکارِ ساسانی شده است. طبق پژوهش حاضر، ظروف شکار دارای ترکیب بندیهای مختلف و متنوعی میباشند که از این میان به نظر میرسد چهار الگوی سامانمند با ساختاری معنی دار، مخصوص ظروف ساختِ کارگاههای درباری یا شاهی میباشد. این چهار الگو یا ترکیب بندیِ رایج، طی آنچه در پژوهش معرفی می شود شاملترکیب بندی عمودی و افقی، ترکیب بندی منتشر، ترکیب بندی متقارن و ترکیب بندی متقاطع میشود.