فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در نظام کامن‌‏لا طبق قاعدۀ «جمجمۀ نازک» مجرم باید قربانی خود را همان گونه که هست یعنی با ملاحظۀ تمام واکنش‌‏های محتمل قهری و اختیاریِ قربانی در نظر بگیرد. این مسئله در حیطۀ واکنش‌‏های جسمی و روانی قربانی که اموری قهری هستند و همچنین عکس‌‏العمل ناشی از مصلحت‌اندیشی‌‏های عقلائی، آن‌چنان که در مورد مکرَه یا مضطر شاهد هستیم در هر دو نظام با اندک تفاوتی، امری مورد تسالم است و در استناد حادثه مورد لحاظ قرار می‏‌گیرد. در این مقاله با روش تحلیلی ـ توصیفی بررسی خواهد شد که در حیطۀ واکنش‌‏های اختیاری برخاسته از اعتقادات قربانی مانند اینکه وی به دلایل مذهبی مانع درمان خود شود یا در عکس‌‏العمل به رفتار متهم صدمه‌‏ای بر خود وارد آورد، برخورد دو نظام چگونه خواهد بود. در حقوق کامن‏‌لا در پروندۀ معروف بلاو و یا موارد دیگر، چنین عکس‌‏العملی پذیرفته شده و آن را قاطع رابطۀ علیت ندانسته‌‏اند اگرچه برخی از حقوق‌دانان آن را مورد رد و نقد قرار داده‌‏اند. اما در حقوق ایران بر اساس قواعد فقهی و قوانین موضوعه چنین عکس‌‏العمل‌‏هایی قاطع رابطۀ علیت است و مانع استناد حادثه به متهم می‌شود.