فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

راش شرقی (Fagus orientalis Lipsky) یکی از مهمترین گونه‌های صنعتی جنگل‌های هیرکانی است که از حدود نیم قرن گذشته تا کنون در قالب طرح‌های جنگل‌داری با شیوه‌های مختلف جنگل‌شناسی ازجمله تک‌گزینی مورد بهره‌برداری قرار گرفته است. تنوع ژنتیکی در درختان و درختچه‌های جنگلی، برای سازگاری مستمر آنها با شرایط محیطی جدید، حیاتی است. این پژوهش با هدف بررسی تنوع ژنتیکی راش در چند قطعه‌ بهره‌برداری‌‌شده به‌شیوه تک‌گزینی و مقایسه آن با تنوع ژنتیکی در قطعه شاهد در طرح جنگل‌داری مجموعه موزیسای جنگل‌های هفت‌خال شرکت نکاچوب ‌اجرا شد. نمونه‌برداری به‌صورت جفتی از برگ‌های 60 درخت بالغ در قطعه شاهد و قطعه‌های بهره-برداری‌شده انجام شد. برای ارزیابی تنوع ژنتیکی از 10 آغازگر ریزماهواره استفاده گردید. نتایج نشان داد در هر 10 جایگاه ژنی مورد بررسی، قطعات چندشکل تکثیر شد. میزان هتروزیگوسیتی مشاهده‌‌شده در قطعه شاهد و قطعه‌های بهره‌برداری‌‌شده به‌ترتیب 52/0 و 49/0 شد. فراوانی آلل‌های اختصاصی در درختان مادری در قطعه شاهد و بهره‌برداری‌‌شده به‌ترتیب 75/3 و 19/3 بود. از نظر تعداد کل آلل‌ها، آلل‌های اختصاصی، غنای آللی و هتروزیگوسیتی تفاوتی بین درختان راش در قطعه شاهد و قطعه‌های بهره‌برداری‌‌‌شده دیده نشد. بااین‌حال هتروزیگوسیتی مشاهده‌شده در قطعه شاهد و قطعه‌های بهره‌برداری‌‌شده، به‌ترتیب 41 و 45 درصد کمتر از هتروزیگوسیتی مورد انتظار بود. در مجموع  بر اساس پارامترهای ژنتیکی استخراج شده از 10 آغازگر ریزماهواره نتیجه‌گیری شد که سیستم بهره‌برداری به‌شیوه تک‌گزینی روی تنوع ژنتیکی توده‌های مادری راش در جنگل‌های مورد بررسی اثر منفی نداشته است.