تأثیر واکشت بر تنوع سوماکلونال کالوس بنگدانه (Hyoscyamus niger) با استفاده از نشانگرهای ISSR

نویسندگان

1 نویسنده مسئول مکاتبات، دانشیار، پژوهشگاه ملی ژنتیک و زیست‌فناوری، پژوهشکده بیوتکنولوژی گیاهی، تهران پست‌الکترونیک: m-amir@nigeb.ac.ir

2 استاد، پژوهشگاه ملی ژنتیک و زیست‌فناوری، پژوهشکده بیوتکنولوژی گیاهی، تهران

3 استاد، دانشگاه بوعلی سینا همدان، دانشکده ژنتیک و به‌نژادی گیاهی، همدان

4 دانش‌آموخته دکتری، گروه علوم باغبانی و زراعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران

doi
10.22092/ijrfpbgr.2021.352289.1374
چکیده

به‌منظور بررسی تنوع ژنتیکی در کشت درون شیشه‌ای دو نمونه کالوس گیاه دارویی بنگدانه (Hyoscyamus niger) شامل کالوس جدید (یک ماهه) و کالوس قدیمی (یکساله) در مقابل برگهای تازه گیاه، از نشانگر تکرار توالی ساده (ISSR) استفاده شد. با استفاده از ده آغازگر 49/6 درصد چندشکلی در سه نمونه ذکرشده مشاهده شد. تجزیه‌ وتحلیل واریانس مولکولی (AMOVA) 68 درصد تنوع ژنتیکی را بین نمونه‌ها نشان داد. همچنین از ضرایب (ماتریس تشابه) جاکارد و دایس با روش­های UPGMA و NJ استفاده شد. بهترین دندروگرام برای نشان دادن تنوع ژنتیکی (دوری یا نزدیکی افراد)، استفاده از ضریب تشابه جاکارد بود. نتایج آنالیز خوشه‌ای نمونه‌ها را در دو گروه متفاوت گروه‌بندی کرد. این دسته‌بندی توسط تجزیه ‌و تحلیل مؤلفه‌های اصلی (PCoA) نیز تأیید شد. گروه اول شامل کالوس‌های قدیمی و گروه دوم شامل کالوس‌های جدید و برگ‌های گیاه بود. نتایج حکایت از این داشتند که تنوع سوماکلونال در کالوس­های بنگدانه با افزایش تعداد دفعات واکشت افزایش می‌یابد.