شناسایی عوامل کلیدی تأثیرگذار در آینده هیدروپلیتیک اروندرود
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران
2 استادیار جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران
doi
10.30479/jfs.2020.11440.1103چکیده
هدف:اروندرود از جمله حوضههای آبی مشترک در منطقه غرب آسیا میباشد که از حساسیت و جایگاه خاص بنا بر موقعیت ژئوپلیتیکی حاکم برخوردار است. در دورههای مختلف تاریخی روابط دو کشور همسایه ایران و عراق متأثر از نحوه بهرهبرداری و مالکیت این حوضه آبی بوده است. آخرین اختلاف نظر در این مورد خود زمینهساز وقوع جنگ هشت ساله میان دو کشور و بروز تلفات انسانی و اقتصادی فراوان برای دو کشور گردید. بنابراین لزوم اتخاذ استراتژی مناسب در روابط دیپلماتیک ایران با عراق بر سر نحوه مدیریت و بهرهبرداری این حوضه آبی مشترک مورد ضرورت میباشد. روش:در تحقیق پیش رو در گام نخست با مطالعه اسناد و سوابق علمی پیشین صورت پذیرفته مرتبط و استفاده از نظرات 12 نفر از خبرگان، تعداد 48 عامل تأثیرگذار بر آینده هیدروپلیتیک اروندرود احصاء و در گام دوم با تشکیل پانل خبرگی عوامل مشابه با یکدیگر ادغام و تعداد 26عامل مشخص گردید. در ادامه با استفاده از مدل فریدمن تعداد 12 عامل مهم و اثرگذار تعیین و در انتها با استفاده از نرمافزار آینده پژوهی میکمک و بکارگیری روش تحلیل ماتریس متقاطع، عوامل کلیدی مشخص گردیدند. یافتهها:تعداد 5 عامل کلیدی تأثیرگذار در آینده هیدروپلیتیک اروندرود مشخص گردید. نتیجهگیری: نتایج نشان میدهد ایران میبایست ضمن فراهم نمودن زمینههای رشد و توسعه شهرها و بنادر حوضه اروند با مذاکره و مشارکت ترکیه و عراق به توافق رسمی در خصوص نحوه و میزان تامین آب رودخانه اروند دست یابد.