فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فستوکا پابلند ازجمله گیاهان علوفه‌ای مهم از خانواده گراس‌ها می‌باشد. فستوکا پابلند به دلیل مقاومت به شوری، خشکی، فلزات سنگین و چرای بی‌‌رویه و همچنین جلوگیری از فرسایش خاک می‌تواند یک گزینه مناسب برای کشت وسیع در ایران به دلیل خشکسالی‌های اخیر و کاهش سطح مراتع باشد. در این مطالعه تنوع ژنتیکی 90 جمعیت فستوکا پابلند بر اساس ده صفت مورفولوژیکی و عملکردی (شامل قطر تاج پوشش، تعداد روز تا خوشه‌دهی، تعداد روز تا گرده­افشانی، ارتفاع بوته، طول خوشه، قطر یقه، تعداد ساقه، طول برگ، عملکرد علوفه خشک و عملکرد بذر) در منطقه باسمنج تبریز از استان آذربایجان‌شرقی بین سالهای 1394 تا 1396 ارزیابی شد. نتایج مقایسه میانگین جمعیت‌ها نشان‌دهنده تفاوت معنی‌دار برای کلیه صفات بجز قطر تاج پوشش بود (p <0.01). بررسی ضرایب همبستگی نشان داد که تعداد ساقه، طول پدانکل، قطر یقه و سطح تاج‌پوشش همبستگی مثبت و معنی داری با وزن علوفه خشک و وزن بذر داشتند. وراثت­پذیری کلیه صفات متوسط تا زیاد بود. بیشترین میزان وراثت­پذیری به‌ترتیب مربوط به صفات عملکرد دانه، عملکرد علوفه خشک و تاریخ گلدهی بود. بر اساس نتایج تجزیه خوشه ای و تجزیه به مؤلفه‌های اصلی، جمعیت‌های فستوکا پابلند به دو گروه اصلی زینتی و علوفه‌ای و چهار خوشه (خوشه 1 و 2 شامل جمعیت‌های دیررس و زودرس علوفه‌ای و خوشه 3 و 4 شامل جمعیت‌های زینتی) متفاوت تقسیم‌بندی شدند. خوشه 4 شامل جمعیت‌های زینتی با خوشه 1 شامل جمعیت‌های علوفه‌ای دارای بیشترین فاصله ژنتیکی بودند که با تلاقی بین آنها هتروزیس بیشتری انتظار می‌رود. نتایج نشان داد جمعیت‌های مورد بررسی در این پژوهش از تنوع لازم برای انجام برنامه‌های اصلاحی فستوکا پابلند برخوردار هستند و می‌توانند در برنامه‌های اصلاحی آینده این گیاه استفاده شوند.