تأثیر محیط کشت و تنظیم‏کننده‌های رشد گیاهی بر شاخص‏های رشدی گونه انارشیطان Tecomella undulata (Roxb.) Seem در شرایط درون شیشه

نویسندگان

1 استادیار، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان هرمزگان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرعباس

2 استادیار پژوهشی، گروه مستقل تحقیقات زیست فناوری، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

3 پژوهشگر، گروه مستقل تحقیقات زیست فناوری، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

4 دانشیار، گروه مستقل تحقیقات زیست فناوری، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران

doi
10.22092/ijrfpbgr.2019.126854.1346
چکیده

    درخت انارشیطان (Tecomella undulate) یکی از گونه‌های انحصاری و در معرض خطر انقراض در ایران می‌باشد. این گیاه از تیره Bignoniaceae است و در جنوب ایران رشد می‌کند. با توجه به ویژگی‏های خاص این گیاه از جنبه‏های مختلف دارویی، زینتی و منابع طبیعی، تولید انبوه آن از طریق کشت بافت و ایجاد گیاهان یکسان از لحاظ ژنتیکی، ضروری به نظر می‏رسد. با استفاده از ریزنمونه‏های جوانه، تأثیر تنظیم‏کننده‏های رشد گیاهی بر شاخص‏های رشدی (تعداد جوانه و شاخه، طول شاخساره، سبزینگی شاخه و ریشه‏زایی) گونه مزبور در شرایط درون شیشه بررسی شد. روش بهینه استریل با غوطه‌وری جوانه‌ها در محلول کلرید جیوه 1/0 درصد با زمان 4 دقیقه و در فصل بهار انجام شد. بهترین شاخه‏زایی در محیط پایه MS با تیمار  BA1 و Kin5/0 میلی‌گرم در لیتر مشاهده شد. به‌طوری‌که این تیمار با میانگین تعداد شاخه‏زایی 9/4 و رشد طولی شاخه 78/7 سانتی‌متر بهترین گزینه برای این مرحله بود. در مرحله ریشه‏زایی با وجود تیمارهای متعدد اعمال شده محیط کشت و هورمون (انواع غلظت‌های هورمون اکسین)، شروع ریشه‌زایی تنها در تیمار 1/2MS IBA2 دیده شد.