امکانسنجی تجویز سقط جنین ناقصالخلقه توسط قاعدۀ لاحرج از منظر فقه امامیه
نویسندگان
1 استادیار گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
2 استادیار گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
doi
10.30513/cjd.2021.684.1143چکیده
تولد نوزادانِ دارای معلولیتهای جسمی و ذهنی در همۀ جوامع و همۀ زمانها کم و بیش اتفاق میافتد. در زمان حاضر، به کمک آزمایشهای پزشکی میتوان برخی از این گونه بیماریها را در زمان بارداری تا حد اطمینانبخشی تشخیص داد. دشواری پرورش چنین نوزادانی در کنار حرمت اولیۀ سقط جنین، رواییِ سقط جنینهای معیوب را فراروی پژوهشگران فقه و حقوق قرار میدهد. بیشترِ فقیهان معاصر، روایی سقط جنین معیوب را با کم و زیادهایی پذیرفته و آن را با استناد به قاعدۀ «نفی حرج» مستدل کردهاند؛ نتیجهای که در ماده واحدۀ مصوب 1384، نمود حقوقی نیز یافت. در نوشتار حاضر، مسئلۀ مستحدث یادشده از نظر فقهی مورد بررسی قرار گرفته و استدلال فقیهان در این زمینه از نظر صغروی (حرجی بودن ادامۀ بارداری)، کبروی (قابلیت قاعدۀ لاحرج در مجاز کردن سقط جنین) و موضوعشناسی (ماهیت نباتی جنین) به چالش کشیده شده است. التزام به روایی سقط جنین در مورد یادشده، مبانی، توابع و الزاماتی دارد که حتی قائلان به آن نیز نمیتوانند آنها را مورد پذیرش قرار دهند.