مسئولیت مدنی ناشی از آسیبهای همسایگی در حقوق ایران و فقه امامیه با مطالعه تطبیقی در حقوق انگلستان و مصر
نویسندگان
1 استادیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی دانشگاه شیراز
2 استادیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی دانشگاه شیراز
3 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی دانشگاه شیراز
doi
10.30513/cjd.2021.744.1152چکیده
گسترش شهرنشینی، افزایش بیرویه ساختوساز، تراکم جمعیت و کمبود فضای سکونت، میتواند موجبات ورود زیانهای همسایگی را فراهم آورد.در همه نظامهای حقوقی، زیاندیده تحت شرایطی میتواند جهت مطالبه این خسارات، اقامه دعوی نماید. در این مقاله با روش توصیفی تحلیلی به دنبال یافتن پاسخ این سؤال هستیم که مبنا و شرایط مسئولیت مدنی ناشی از آسیبهای همسایگی در سه نظام حقوقی ایران، انگلستان و مصر چیست؟ در حقوق ایران تنها ماده قانونی مربوط به املاک مجاور، ماده 132 قانون مدنی است. لیکن در قانون مدنی مصر، موادی به این مهم اختصاص داده شده و رویه قضایی انگلستان نیز در این خصوص دربردارنده آراء متعددی است. نتایج این تحقیق ما را بدینسمت رهنمون میسازد که مبنای این مسئولیت در حقوق ایران «قابلیت استناد»، و در حقوق مصر «تقصیر» است. آراء محاکم انگلستان در این زمینه به «مسئولیت محض» تمایل دارد. در همه نظامهای حقوقیِ مورد مطالعه، برای تحقق مسئولیت، تصرفات خوانده باید «نامتعارف»، «مستمر یا مکرر» و در «مجاورت» خواهان باشد؛ هرچند که تفاوتهایی که در خصوص نحوه اعمال این شرایط دیده میشود.
